پیشنهاد سردبیردسته‌بندی نشدهگزارش

دکتر خیرالدین از حمایت وزارت علوم برای مهارت آموزی و کارآفرینی می گوید پرداخت 20 تا 90 میلیون تومان گرنت فناوری در راستای توسعه کارآفرینی

معاون نوآوری و فناوری وزارت علوم، تحقیقات و فناوری اعلام کرد: بین ۲۰ تا ۹۰ میلیون تومان در قالب طرح «گرنت فناوری» به پژوهشگران اعطا می‌ شود. بازارکار بخش دوم مشروح این گفتگو را به نقل از خبرگزاری مهر ارائه می نماید؛

قسمت پایانی

معاون نوآوری و فناوری وزارت علوم، تحقیقات و فناوری اعلام کرد: بین ۲۰ تا ۹۰ میلیون تومان در قالب طرح «گرنت فناوری» به پژوهشگران اعطا می‌ شود. بازارکار بخش دوم مشروح این گفتگو را به نقل از خبرگزاری مهر ارائه می نماید؛
* تاکید شما بر تولید و اقتصاد دانش بنیان بود، سوال بعدی ما هم در همین زمینه است؛ آقای دکتر در بحث تولید انبوه و رسیدن به اقتصاد دانش پایه در یکسال اخیر پارک‌ها چه نقشی ایفا کردند و برنامه شما برای افزایش سهم آنها در تحقق شعار سال چیست؟
در زمینه تولید، پارک‌های علم و فناوری در بخش‌های مختلف آی تی، آی سی تی، هوش مصنوعی، پزشکی و انرژی فعالیت‌های بسیار خوبی داشته‌اند؛ به طور مثال واحدهای فناور و دانش بنیان مستقر در شهرک علمی تحقیقاتی اصفهان دستگاه رادیوتراپی، سی تی اسکن و … می‌سازد. باعث مباهات است که واحدهای فناور و دانش بنیان ما تولیدی را پیگیری می‌کنند که مبتنی بر دانش و نیاز کشور است. البته نباید از موانع و مشکلات پیش روی واحدهای فناور و دانش بنیان کشور غافل شویم.
مثلاً فرد محصولی را تولید کرده اما برای گرفتن مجوز در راهروها سرگردان است و این افراد بعد دو سه سال کار را رها می‌کنند. فکر می‌کنم امسال یکی از کارهای جدی که باید انجام دهیم، این موانع را برطرف کنیم.
*اخیراً سامانه جدیدی تحت عنوان سامانه نان راه اندازی شده، این سامانه قرار است حلقه واسط دانشگاه‌ها و مراکز تحقیقاتی و نهادهای علمی باشد و تمامی سامانه‌های موازی با آن یکپارچه شود، درباره این سامانه جزئیات بیشتری در اختیار مخاطبان علمی ما قرار دهید.
سامانه نظام ایده‌ها و نیازها (نان) زمینه‌ای برای ارتباط نیازهای مختلف با تحقیقات و مراکز تحقیقاتی کشور بوده و متخصصان می‌توانند نیازهای خود را در حوزه‌ها و سطوح مختلف اجتماعی و صنعتی در این سامانه ثبت کنند.
از آنجا که در این سامانه نیازها براساس منطقه جغرافیایی و موضوعی وارد می‌شود، نقشه جامع نیازهای فناورانه و نوآورانه کشور را بدست خواهیم آورد. این سامانه در “پایگاه استنادی علوم جهان اسلام” (ISC) شکل گرفته است. تمامی نیازها در سامانه نان نمایه و به افراد گواهی داده می‌شود. تاکنون قریب به ۴ هزار و ۸۰۰ نیاز و ۱ میلیون و ۷۵۰ هزار طرح و ایده در این سامانه وارد شده است.
در قالب طرح «گرنت فناوری» بین ۲۰ تا ۹۰ میلیون تومان به پژوهشگران اعطا می‌کنیم که آن را نیز به سامانه نان وصل کرده‌ایم؛ به عبارتی یک نوع سرمایه گذاری ایجاد شده که اگر یک عضو هیأت علمی نیازی را به کمک دانشجوی خود در سامانه انتخاب و پایان نامه و یا رساله دکتری را براساس آن تعریف کند، از طریق گرنت و یا صندوق پژوهش و فناوری حمایت خواهند شد
همچنین در قالب طرح «گرنت فناوری» بین ۲۰ تا ۹۰ میلیون تومان به پژوهشگران اعطا می‌کنیم که آن را نیز به سامانه نان وصل کرده‌ایم؛ به عبارتی یک نوع سرمایه گذاری ایجاد شده که اگر یک عضو هیأت علمی نیازی را به کمک دانشجوی خود در سامانه انتخاب و پایان نامه و یا رساله دکتری را براساس آن تعریف کند، از طریق گرنت و یا صندوق پژوهش و فناوری حمایت خواهند شد. در فاز اول این طرح، ۲۰ دانشگاه، ۱۰ پژوهشگاه و ۱۰ پارک علم و فناوری وارد فاز اجرایی شده‌اند.
* در دوره جدید هدایت پژوهشگاه‌ها به سمت پژوهش‌ها و توسعه فناوری‌های مسئله‌محور و تقاضامحور (نسل جدید پژوهشگاه‌ها) پیگیری می‌شود؛ ذیل این سیاست طرح‌های ایجاد قطب‌های فناوری و نوآوری (هاب)، آینده‌نگاری و ترسیم رهنگاشت فناوری‌های آینده و تحول‌آفرین، دفاتر مالکیت فکری و انتقال فناوری در معاونت فناوری و نوآوری دنبال می‌شود؛ کدام یک از این طرح‌ها به مرحله اجرا رسیده است؟
باید برنامه‌ای در سه بخش برای دانشگاه‌ها، مراکز آموزشی، پژوهشی، تحقیقاتی و پارک‌های علم و فناوری داشته باشیم که به برخی از آنها اشاره شد. پژوهشگاه‌های ما علی رغم امکانات بسیار اما آنگونه که نیاز است به کارگیری نشده‌اند، بنابراین پیشنهاد ما این بود که پژوهشگاه‌ها را به قطب فناوری و نوآوری تبدیل کنیم.
برای نمونه پژوهشگاه‌ها شتاب دهنده‌های تخصصی ایجاد کنند و به نوعی هاب فناوری و نوآوری (قطب) شوند.
*یعنی می‌توان گفت که در ماه‌های آتی پارک‌های علم و فناوری محلی برای تربیت استارت آپ های تخصصی باشند؟
بله دقیقاً. مثلاً پژوهشگاه مواد و انرژی، هاب فناوری در این بخش و متولی کار باشد؛ پژوهشگاه پلیمر و پتروشیمی مأموریت راه اندازی پارک علم و فناوری پتروشیمی شود. برخی از مراکز پژوهشی مانند پژوهشگاه ژنتیک یا پژوهشگاه تربیت بدنی مراکز رشد خوبی دارند و دنبال این هستند که پردیس فناوری و نوآوری تأسیس کنند و بعد از آن تبدیل به قطب شوند. ما ۱۸ پژوهشگاه ملی داریم و می‌توانیم ۱۸ قطب فناوری داشته باشیم.
*همین اواخر بحث بین المللی شدن پارک‌ها و ایجاد پردیس‌های بین المللی مطرح شده است، بیشتر در این رابطه توضیح دهید.
ما در رابطه با مباحث تعاملات بین المللی مدت هاست کار را شروع کرده‌ایم؛ براساس بررسی‌هایی که انجام دادیم، متوجه شدیم که پارک‌ها کمتر در این زمینه وارد شده‌اند و زیرساخت کافی ندارند.
معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری کار را به خوبی شروع کرده و ما هم وارد شدیم و تعاملات خوبی در حوزه فناوری با ارمنستان، عراق، ترکیه، بوسنی، روسیه و چین آغاز کرده‌ایم. از طرفی درصدد راه اندازی پارک بین المللی هزار هکتاری در استان تهران و در حال پیگیری برای جایابی آن هستیم.
* آقای دکتر کارکرد این پارک بین المللی که به آن اشاره کردید، چیست؟
یکی از مشکلات مهمی که شرکت‌های فناور و دانش بنیان دارند این است که تولید دارند اما قدرت فروش ندارند. در همین راستا به دنبال این هستیم که در کشورهای مورد نظرمان پردیس مشترک فناوری و نوآوری بین المللی راه اندازی کنیم تا به فروش محصولات ما کمک شود؛ این موضوع از سوی اتاق بازرگانی با محوریت وزارت علوم و صندوق نوآوری و شکوفایی در حال پیگیری است.
* اخیراً گزارش کاملی در خصوص طرح دستیار فناوری (کارآموزی دانشجویان در واحدهای فناور)، جزئیات طرح و نحوه اجرای آن در خبرگزاری مهر منتشر شد، از آخرین وضعیت اجرایی شدن این طرف بفرمائید. تا این لحظه چه تعداد از دانشجویان برای حضور در این طرح اعلام آمادگی کرده‌اند و چه تعداد تفاهم نامه منعقد شده است؟
تاکنون قریب به ۹ هزار و ۵۰۰ دانشجو در مقاطع مختلف تحصیلی برای حضور در این طرح ثبت نام کرده‌اند؛ همچنین ۹۰۰ شرکت دانش بنیان در این زمینه اقدام به عقد قرار کرده‌اند و ۱۷۵ تفاهم نامه بین پارک‌ها و دانشگاه‌ها امضا شده است. به نظر من طرح دستیار فناوری بسیار ایده جالبی است به شرطی که حمایت شود. با این طرح چندین مشکل برطرف خواهد شد؛ اولین مساله این است که با مهارت آموزی به دانشجویان انگیزه می‌دهد، زیرا در طی آن دانشجویان به مدت ۶ ماه در شرکت‌های فناور و دانش بنیان مستقر در پارک‌ها ضمن تحصیل، مشغول به کار می‌شوند و حقوق هم دریافت می‌کنند؛ از طرفی نیاز شرکت‌ها به نیروی انسانی متخصص نیز رفع خواهد شد. براساس این طرح به دانشجویان کارشناسی ماهیانه یک میلیون تومان، دانشجویان کارشناسی ارشد ۲ میلیون تومان و دانشجویان دکتری ۳ میلیون تومان پرداخت خواهد شد.
*چند پارک علم و فناوری برای اجرای این طرح درگیر شده‌اند؟
همه پارک‌ها و صندوق‌های پژوهش و فناوری در این برنامه وارد شده‌اند؛ مثلاً دانشگاه تربیت مدرس اعلام کرده بیش از هزار شرکت متقاضی در این طرح اعلام آمادگی کرده‌اند. نکته مهم این است که دانشجویان بعد از ۶ ماه، می‌توانند جذب آن مجموعه و یا علاقه مند به ایجاد یک کار فناورانه شوند. مهمتر اینکه ما با این طرح، ارتباط بین پارک‌های علم و فناوری و دانشگاه‌ها را برقرار کرده‌ایم. در ارتباط با بار مالی طرح، چندین جلسه با معاونت علمی و فناوری داشتیم و برای اجرای آن در مرحله اول حدود ۲۴ میلیارد تومان اعتبار نیاز داریم که بخشی از آن را ما تأمین کردیم و معاونت علمی نیز قول تأمین اعتبار ۵۰ درصدی را داده است.
*همزمان با ایجاد معاونت فناوری و نوآوری در وزارت علوم، برخی انتقادات بر موازی کاری این ساختار با معاونت فناوری و نوآوری ریاست جمهوری صورت گرفت، شما برای عدم تداخل برنامه‌های این معاونت با معاونت علمی به ویژه در زمینه فعالیت‌ها و محصولات دانش بنیان چه تدابیر و اقداماتی لحاظ کرده‌اید؟
وظایف معاونت علمی حمایت از شرکت‌های دانش بنیان، ارزیابی و اعطای مجوز به این شرکتها است، اما مجوز راه اندازی پارک‌های علم و فناوری و مراکز رشد را وزارت علوم می‌دهد؛ بنابراین “زایش و رویش واحدهای فناور و شرکت‌های دانش بنیان” با وزارت علوم است.
پس واحدهای فناوری که ابتدا شکل می‌گیرند در دانشگاه‌ها ایجاد می‌شوند؛ بنابراین سطوح فناوری پایین با وزارت علوم است و در ادامه اما خروجی ما ورودی دانش بنیان‌ها می‌شود.
چندین جلسه با دوستان معاونت علمی داشتیم و به این نقطه مشترک و مشخص نائل آمدیم که وظایف و تکالیف هر کدام چیست و چگونه با تعامل جایگاه علم و فناوری را در کشورمان بیش از پیش ارتقا دهیم. ما از هر نهاد یا شخصی که در این حوزه کار کند، استقبال می‌کنیم.
*در مسیر فعالیت‌های مبتنی بر فناوری و راه اندازی مراکز و شرکتهای متعدد و جدید مبتنی بر فناوری و دانش هشدارهایی مطرح می‌شود مبنی بر غفلت از کیفی گرایی به دنبال توجه به افزایش کمی. چه پاسخی برای این دست نگرانی‌ها دارید؟
بله. نگرانی‌هایی در این زمینه وجود دارد؛ ببینید در حال حاضر چگونه در برابر فارغ التحصیلان بیکار قرار گرفته‌ایم. معلوم است که اگر بی حساب و کتاب جلو برویم چند سال آینده در برابر یک سری شرکت فناور و دانش بنیان بیکار و متوقع قرار می‌گیریم که واقعاً چالش زا خواهد بود. بنابراین در این قسمت حساسیت ویژه ای باید به خرج داد؛ نمی‌شود فقط تعداد، ملاک باشد. دیدگاه بنده اقتصاد دانش بنیان است نه شرکت دانش بنیان. اقتصاد دانش بنیان مفهوم گسترده‌تری دارد که تولید و موارد دیگری را شامل می‌شود.
*دی ماه ۱۴۰۰ اعلام کرده بودید اجرای طرح حکمرانی یکپارچه فناوری‌های نرم در کشور و نیز چاره اندیشی برای اشتغال کوتاه‌مدت همراه با توانمندسازی فارغ‌التحصیلان علوم انسانی و هنر دانشگاه‌ها، از طرح‌های مهم در حال تدوین در وزارت علوم است؛ در حال حاضر این طرح‌ها در چه مرحله‌ای قرار دارند؟
ما به دنبال نوآوری باز هستیم؛ یعنی اینکه از پتانسیل‌های بخش‌های مختلف استفاده کنیم؛ ما تیم قوی داریم ولی تشکیلات زیادی نداریم و دنبال این هم نیستیم که آن را گسترش دهیم. اکثر برنامه‌هایی که در معاونت فناوری و نوآوری در حال اجراست، با کمک متخصصان و کارشناسان خبره بیرون سازمانی اما با راهبری معاونت فناوری و نوآوری طراحی شده‌اند.
به طور مثال در بحث فناوری‌های نرم، وزارت علوم تفاهم نامه‌ای با جهاد دانشگاهی دارد و ما پارک ملی علوم و فناوری‌های نرم و صنایع فرهنگی را به عنوان قطب قرار داده‌ایم و تاکید شده مباحث مربوط به فناوری نرم با این پارک پیش رود.
به دلیل اهمیت این حوزه برنامه‌های متعدد و مطلوبی را طراحی کرده‌ایم اما جزئیات بیشتر در این باره را انشاالله بزودی اعلام خواهیم کرد.

مشاهده بیشتر

اخبار مرتبط

دکمه بازگشت به بالا