کد خبر: ۱۴۱۱۲

تاریخ: ۲۶ خرداد ۱۴۰۱ - ۱۱:۲۴

شرکت‌های نوآور و دانش‌بنیان؛ کلید حل معضلات شهری

شرکت‌های نوآور و دانش‌بنیان باید فراتر از بخش خصوصی در مناسبات مرسوم شهری عمل کنند و به‌عنوان شرکای کلیدی شهرداری‌ و سازمان‌های عمومی، از طریق خلق راه‌حل‌‌های نوآورانه به کاهش هزینه‌های مدیریت شهری و افزایش کیفیت خدمات در شهر بپردازند که جای اینچنین اقدامات در شهرداری مشهد خالی است.

شرکت‌های نوآور و دانش‌بنیان همواره یکی از اصلی‌ترین تکیه‌گاه‌های دولت‌های مختلف برای برون رفت از مشکلات و حل چالش‌های ایجاد شده در زمینه‌های گوناگون بوده‌اند. یکی از زمینه‌هایی که این شرکت‌ها می‌توانند کمک بسزایی داشته باشند، بحث حل مشکلات شهرنشینی و چالش‌های پیش روی آن است.

از این رو شرکت‌های دانش‌بنیان با ایجاد بسترهای مختلف می‌توانند زمینه هوشمندسازی شهرها و کلانشهرهایی مانند مشهدالرضا را فراهم آورند. برای دست‌یابی به شهر هوشمند از چهار عنصر حیاتی چشم‌انداز و راهبرد، زیرساخت‌های شبکه‌شده، فرایندهای چندذی‌نفعی و نوآوری پایدار و مستمر می‌توان نام برد. تعریف فرایندهای چندذی‌نفعی یکی از کلیدی‌ترین تسهیلات اجرایی کردن راهکارهای نوآورانه در شهر است. در این رویکرد شرکت‌های نوآور، دانش‌بنیان و استارتاپ‌ها فراتر از بخش خصوصی در مناسبات مرسوم عمل می‌کنند و به‌عنوان شرکای کلیدی شهرداری‌ها و سازمان‌های عمومی، از طریق خلق راه‌حل‌‌های نوآورانه به کاهش هزینه‌های مدیریت شهری و افزایش کیفیت خدمات در شهر می‌پردازند. در واقع در چنین رویکردی، انتفاع شرکت‌ها در گرو حل مسأله‌ای از شهر است.

نمونه‌ای از این رویکرد را می‌توان در پلتفرم چالش مشترک نوآوری باز شهرهای هوشمند ابوظبی و سنگاپور مشاهده کرد. این پلتفرم با گردهم آوردن شرکت‌های پیشتاز، زمینه را برای همکاری عملیاتی سازمان‌ها و بازیگران مختلف برای دست‌یابی به شهر هوشمند فراهم می‌کند. در سال ۲۰۲۱ در این پلتفرم شرکت ملی نفت ابوظبی با سه چالش بهینه‌سازی انرژی در ساختمان‌ها، تولید ابزارهای جمع‌آوری داده‌های بلادرنگ و بهینه‌سازی نورپردازی شهری شرکت کرده است. دپارتمان شهرداری‌ها و حمل‌ونقل با دو چالش یکپارچه‌سازی نورپردازی هوشمند و تبلیغات شهری و تعریف منابع انرژی تجدیدپذیر از شرکای جدید خود دعوت به همکاری کرده است. شهرداری مصدر نیز برای دریافت راهکارها در زمینه‌ی مدیریت بهینه و پایدار سرمایش و گرمایش در محیط‌های بیرونی اعلام آمادگی کرده است.

شهرداری‌ها در کنار بسترسازی فیزیکی برای رشد اکوسیستم نوآوری، با فراهم کردن زمینه‌ها و مشوق‌های قانونی برای حل مسائل شهری از استارتاپ‌ها و شرکت‌های نوآور دعوت می‌کنند. به‌عنوان نمونه می‌توان به هشت شرکت نوآور که موفق به دریافت جایزه‌ی صادق‌خان، شهردار لندن، در سال ۲۰۱۸ شدند، اشاره کرد. این شرکت‌ها در پاسخ به چالش‌های اساسی شهر لندن در زمینه‌های اجتماعی و محیط‌زیستی راهکارهای نوآورانه را توسعه دادند. هریک از این پروژه‌ها در کنار دریافت مبلغ ۱۵ هزار پوند، فرصت یافتند تا در فرایندی با مشارکت بخش‌های خصوصی و عمومی، راه‌حل خود را بسط و توسعه دهند. این هشت شرکت در راستای کاهش اثرات زوال عقل و سلامت کهنسالی، حمل‌ونقل فعال، بهبود کیفیت هوا از طریق تسهیل شارژ خودروهای الکتریکی، تأمین مسکن قابل‌استطاعت، همه‌شمولی مالی و اقتصادی، کاهش اثرات روانی و اجتماعی تنهایی فردی و ترویج فعالیت فیزیکی راه‌حل‌های نوآورانه ارائه دادند.

با توجه به سرمایه‌گذاری قابل‌توجه شهرداری مشهد در زیرساخت‌های اکوسیستم نوآوری، پرسش اینجاست که آیا زمینه‌های قانونی و فرایندهای شفاف برای بهره‌مندی از ایده‌های نوآورانه در اداره‌ی شهر فراهم شده است و عملکرد آن چگونه ارزیابی می‌شود؟

امیر روح بخش، کارشناس رسانه و خبرنگار حوزه شهری منبع: صبح توس