کد خبر: ۱۶۸۲۰۶

تاریخ: ۲۹ اسفند ۱۴۰۳ - ۰۴:۳۲

از والی زاده تا ژاله علو

ستارگان آسمانِ سینما و تلویزیون که در سال ۱۴۰۳ خاموش شدند

در سالی که گذشت، دفتر زندگی تعدادی از هنرمندانی سینما و تلویزیون بسته شد که خاطرات زیادی را با هنرنمایی‌های خود برای مخاطبانشان به یادگار گذاشتند.

به گزارش بازارکار، روزهای منتهی به سال جدید فرصت خوبی است تا با یادکردن از هنرمندان درگذشته سینما و تلویزیون، خاطره زحمات آنها برای فرهنگ و هنر ایران را زنده کرده و هنرشان را برای دقایقی زندگی کنیم.
آقای بازیگر و آن منش لوطی‌وار
سعید راد که از اواخر سال گذشته، اخبار نگران‌کننده‌ای راجع به سلامتی وی منتشر شده بود درحالی‌که تنها ۳ ماه تا فوت کردن شمع ۸۰ سالگی‌اش مانده بود، یکم مردادماه درگذشت.
راد، بازیگری در سینما را از اوایل دهه ۵۰ و با آثاری چون «فاتحین صحرا» و «خداحافظ رفیق» آغاز کرد. منش لوطی‌وار راد در کنار فیزیک بدن و میمیک خاص چهره، وی را خیلی زود به جوان اول سینمای ایران تبدیل کرد به‌طوری‌که وی در فاصله سال‌های ۱۳۵۰ تا ۱۳۵۷، در ۳۴ فیلم سینمایی به ایفای نقش پرداخت که از مهمترین این کارها می‌توان به «کافر»، «صادق‌کرده»، «تنگنا» و «سفر سنگ» اشاره کرد.
این بازیگر در فاصله سال‌های ۱۳۶۰ تا ۱۳۶۳، در ۷ فیلم ازجمله «خط قرمز»، «برزخی‌ها»، «دادشاه» و «عقاب‌ها» به ایفای نقش پرداخت اما تیغ تیز ممیزی شامل این بازیگر شد تا وی برای نزدیک به ۲ دهه از سینما به دور باشد.
«دوئل» در سال ۸۲، بازگشت قدرتمندانه راد به سینمای ایران بود. راد در طول دو دهه اخیر، بازی در آثار تلویزیونی و شبکه نمایش خانگی را نیز تجربه کرد که ازجمله این تولیدات می‌توان به آثاری چون «در چشم باد»، «سرزمین مادری» و «ترور خاموش» اشاره کرد.
صدایی که با شرلوک هلمز ماندگار شد
منوچهر والی‌زاده، بازیگر تئاتر، سینما، تلویزیون، مدیر دوبلاژ و دوبلور پیشکسوت؛ چهارشنبه یکم اسفندماه ۱۴۰۳ در ۸۴ سالگی، پس از گذشت دو هفته از بستری شدنش در بیمارستان، دار فانی را وداع گفت.
والی‌زاده با صدای خاطره‌انگیز خود به جای شخصیت‌های مجموعه‌های تلویزیونی چون «وست زبل و زرنگ»، «شرلوک هلمز»، و «فرار از زندان» در ذهن مخاطبان ماندگار است.
اجراخوانی «اتللو»، «بلبل سرگشته» و… از جمله آثار نمایشی است که او طی سال‌های اخیر در آن‌ها حضور داشت.
شوکت سینمای ایران رفت
ژاله علو شاعر، گوینده رادیو، صداپیشه و هنرپیشه تئاتر، سینما و تلویزیون سوم دی ماه امسال و در ۹۷ سالگی در بیمارستان درگذشت.
علو از پیشکسوتان عرصه بازیگری و گویندگی و از برگزیدگان هشتمین همایش چهره‌های ماندگار در سال ۱۳۸۹ بوده است.
«ماری مادلن»، «در سایه حرم»، «سوگلی حرمسرا»، «دزد ناشی»، «سرباز فداکار»، «شاه صفی»، «در زوایای حرم»، «جاسوسه»، «شعله»، «لبخند مرموز»، «آغا محمد خان قاجار»، «تو مال منی»، «تلافی»، «قهرمان»، «میهمانان سمج»، «توپاز»، «رقص زمین (فقط صدا)» و… از جمله نمایش‌هایی است که علو در آن ایفای نقش کرده است.
خاطره‌سازی صدرالدین حجازی
صدرالدین حجازی بازیگر پیشکسوت سینما، تئاتر و تلویزیون که مدت‌ها درگیر سرطان پیشرفته بود، ۲۴ شهریورماه فانی را وداع گفت.
از مهم‌ترین فیلم‌های حجازی می‌توان به «ناخدا خورشید»، «روز شیطان»، «مزاحم»، «سنتوری»، «تردید» و «خرس» اشاره کرد.
این بازیگر همچنین بازی در سریال‌های خاطره‌سازی چون «کوچک جنگلی»، «روزی روزگاری»، «تنهاترین سردار»، «تفنگ سرپر»، «زیرزمین»، «ساعت شنی»، «مرد دوهزار چهره»، «چاردیواری»، «مختارنامه»، «نابرده رنج»، «کیمیا» و «بانوی سردار» را نیز در کارنامه دارد.
تعزیه‌خوانی که آسمانی شد
فتح‌الله طاهری بازیگر پیشکسوت سینما، تئاتر و تلویزیون به دلیل وخیم شدن عوارض ناشی از بیماری گوارشی ، ۱۹ مرداد ماه درگذشت.
طاهری سابقه ۶۰ سال اجرای تعزیه را در کارنامه هنری خود داشت. او همچنین سابقه اجرای نمایش‌های مختلفی را در کنار استاد داوود فتحعلی‌بیگی در کارنامه نمایشی خود دارد.
زهره حمیدی و شمایل مادرانه‌اش در سینما
زهره حمیدی بازیگر سینما و تلویزیون، پس از تحمل دوره‌ای بیماری چهارم شهریورماه امسال درگذشت.
بازیگری در سریال‌های «شوق پرواز»، «روزگار قریب»، «تولدی دیگر»، «مس»، «نفس شیرین»، «راه و بیراه»، «بهترین نقش زندگی»، «بازگشت»، «بزم آخر»، «پشت‌بام تهران»، «بال‌های خیس»، «موج و صخره»، «مثل یک کابوس»، «عملیات ۱۲۵»، «پرستار»، «دارگل»، «تا صبح»، «آهوی‌ ماه نهم»، «افسون»، «طلسم شدگان»، «دردسر والدین»، «ستاره خاموش»، «بهشت گم‌شده»، «آتیه» و «خداداد» در کارنامه هنری مرحومه حمیدی به چشم می خورد.
هوشنگ‌ حریرچیان و لهجه‌ای که ماندگار شد
هوشنگ‌ حریرچیان بازیگر پیشکسوت سینما و تلویزیون سه‌شنبه ۳۰ مردادماه دار فانی را وداع گفت.
حریرچیان با تئاتر وارد عرصه بازیگری شد. او به صورت جدی در سال ۱۳۲۶ زمانی که تنها ۱۵ سال داشت زیر نظر استاد ناصر فرهمند بر روی صحنه تئاتر رفت. چند سال بعد در شهریور ۱۳۳۲ در سن ۲۱ سالگی وارد تئاتر سپاهان شد.
سال ۱۳۳۸ در کنار بازیگری به استخدام رادیو اصفهان درآمد و به عنوان هنرپیشه، تهیه کننده، گزارشگر، کارگردان، مجری مشغول به کار شد. او برای اولین بار در سال ۱۳۴۳ در تلویزیون ظاهر شد. حریرچیان به عنوان اولین مجری برنامه‌ای به نام «شو نقش‌جهان» را اجرا کرد تا این که درسال ۱۳۴۸ با سریال «عکاس‌باشی» به عنوان بازیگر جلوی دوربین رفت.
بازیگری در مجموعه‌های تلویزیونی چون «خاتون»، «آشپزباشی»، «ساختمان پزشکان»، «سایه سلطان»، «پژمان»، «تفنگ سرپر»، «یکی بود یکی نبود»، «هشت بهشت» و.. در کارنامه هنری ایشان به چشم می خورد.
درگذشت مادربزرگ خاص آقای کارگردان
کبری حسن‌زاده اصفهانی، مادربزرگ علیرضا داوودنژاد کارگردان سینما و بازیگر فیلم‌ کلاس هنرپیشگی شامگاه ۲۰ اسفندماه، دار فانی را وداع گفت.
زنده‌یاد حسن‌زاده متولد ۱۳۰۱ بود و در دو فیلم «مرهم» و «کلاس هنرپیشگی» به کارگردانی نوه خود علیرضا داوودنژاد ایفای نقش کرده بود.
عمو حاتم کتاب‌باز آسمانی شد
حاتم مشمولی معروف به «عمو حاتم کتاب‌باز» به دلیل بیماری کلیوی، یکشنبه ۴ شهریورماه درگذشت.
مرحوم حاتم مشمولی، سابقه ایفای نقش در آثاری همچون «جنگ جهانی سوم» به کارگردانی هومن سیدی، «حرفه‌ای» و سریال «پوست شیر» به کارگردانی جمشید محمودی را در کارنامه هنری خود دارد.
حاتم مشمولی نخستین بار در «بوتیک» ایفای نقش کرد و پس از آن تا همین چند سال اخیر حضوری در عرصه سینما و تلویزیون به غیر از مجموعه تلویزیونی کتاب‌باز نداشت.
داغی که بر دل خانواده داوودنژاد ماند
رضا داوودنژاد بازیگر سینما و تلویزیون به دلیل عوارض ناشی از پیوند کبد ۱۳ فروردین ماه امسال درگذشت.
داودنژاد در «مصائب شیرین»، «مرهم»، «خیابان های آرام»، «هوو»، «لامینور»، «بی رویا» به ایفای نقش پرداخته و در سریال‌های خاطره انگیزی چون «پشت کنکوری‌ها»، «باغچه مینو»، «زندگی به شرط خنده» و «متهم گریخت» و… حضور داشته است.
دبیر اسبق جشنواره فیلم فجر درگذشت
مهدی مسعودشاهی از مدیران قدیمی سینما ۲۴ اسفندماه به دلیل عفونت شدید ریه درگذشت.
این مدیر باسابقه سینما از پایه‌گذاران بنیاد رودکی، بنیاد سینمایی فارابی، موسسه فرهنگی و هنری صبا وابسته به صدا و سیما، مرکز گسترش سینمای مستند، تجربی و پویانمایی و برگزارکننده اولین جشنواره بین‌المللی فیلم میلاد شناخته می‌شود.
مسعودشاهی دبیر ۲ دوره جشنواره بین‌المللی فیلم فجر، دبیر یک دوره جشنواره بین‌المللی فیلم‌های کودکان و نوجوانان اصفهان، مدیر مرکز هنرهای نمایشی وزارت ارشاد، مدیرکل نظارت و نمایش سینمایی و همچنین داور چند دوره جشنواره فیلم فجر نیز بوده است.
روزنامه‌نگاری بیش از ۳۰ سال نوشت و نقد کرد
شاپور عظیمی روزنامه‌نگار، نویسنده و منتقد سینما ۲۸ بهمن به دلیل عوارض بیماری قلبی درگذشت.
شاپور عظیمی متولد ۱۳۴۲ در تهران بود و بیش از ۳۰ سال سابقه نگارش مقالات سینمایی در نشریه‌های مختلف سینمایی دارد. این روزنامه‌نگار، نویسنده و منتقد سینما صبح امروز ۲۸ بهمن در سن ۶۱ سالگی به دلیل عوارض بیماری قلبی درگذشت.
از جمله کتاب‌های ترجمه‌شده‌اش می‌توان به «اصول اساسی کارگردانی سینما»، «فیلمنامه‌نویسی در قرن ۲۱»، «روانشناسی و زیبایی‌شناسی سینما» و… اشاره کرد.
جلیل شعبانی و روایتی که ناتمام ماند
جلیل شعبانی تهیه‌کننده سینما، به دلیل عوارض عارضه مغزی ۱۲ مهرماه درگذشت.
شعبانی فعالیت هنری خود را در سال ۱۳۷۰ با فیلم «زندگی و دیگر هیچ» عباس کیارستمی در گروه فنی شروع کرد و پس از آن به فعالیت در زمینه مدیریت تولید پرداخت.
وی تخصص‌های مختلفی را در سینما تجربه کرد که ازجمله آنها می‌توان به مجری طرح، مدیر برنامه‌ریزی، گروه فنی، فیلمبردار، نورپرداز و دستیار اول کارگردان اشاره کرد.
شعبانی طی یک دهه اخیر تمرکز خود را بر روی تهیه‌کنندگی فیلم گذاشت و موفق شد تا آثاری چون «روایت‌های ناتمام»، «سرهنگ ثریا»، «قسم»، «منصور» و «سوءتفاهم» را به تولید برساند.
بازیگری که از نسل جوانان دهه ۵۰ بود
حسین خانی‌بیک بازیگر پیشکسوت سینما، تئاتر و تلویزیون ۳۰ مرداد امسال درگذشت.
وی از جمله شاگردان مرحومه مهین دیهیم است و از سال ۱۳۴۷ با همکاری عباس جوانمرد و هادی اسلامی به طور رسمی کار تئاتر را آغاز کرد و گروهی به نام «گروه دوم هنر ملی» تشکیل دادند که اعضای آن را هنرمندانی چون خسرو شکیبایی، سیروس گرجستانی، رقیه چهره‌آزاد، مهری مهرنیا، کیومرث ملک‌مطیعی، قاسم افشار و… بودند.
مرحوم خانی بیک همچنین در سریال های از جمله «مختارنامه»، «پاتوق»، «شب دهم»، «پلیس جوان»، «روشن‌تر از خاموشی»، «روزگار جوانی»، «امام علی(ع)»، «میرزا کوچک خان»، «روزی روزگاری»، «پهلوانان نمی‌میرند» و «سربداران» ایفای نقش کرده است.
بازیگری که به همسرش پیوست
زهرا خوشکام بازیگر قدیمی سینما و همسر علی حاتمی ۲۸ اردیبهشت‌ماه از دنیا رفت.
این هنرمند متولد سال ۱۳۲۶، بیشتر فعالیت‌هایش در دهه ۵۰ خورشیدی بود ‌و در سال‌های اخیر در فیلم‌هایی همچون «شعله‌ور»، «طلاخون»، «در دنیای تو ساعت چند است» و «سیمای زنی در دوردست» بازی کرده بود.
او در سریال‌های «هزاردستان» و «سلطان صاحبقران» به کارگردانی همسرش علی حاتمی نیز بازی داشت./شرق