کد خبر: ۱۷۲۸۴۴

تاریخ: ۱۲ شهريور ۱۴۰۴ - ۰۷:۵۹

دکتر زهرا حسین‌نژاد، عضو هیات مدیره انجمن علمی فناوری چاپ ایران

ضرورت بکارگیری تجارب پیشکسوتان و تخصص فارغ‌التحصیلان صنعت چاپ در جهت ارتقای هویت برند ملی

این یادداشت را خانم دکتر حسین نژاد به مناسبت روز ملی صنعت چاپ برای بازارکار ارسال کرده است؛ بی‌گمان یازدهم شهریور، روز ملی صنعت چاپ، فرصتی است برای درنگ و تأمل در مسیر پرپیچ‌وخم و پرافتخاری که این صنعت در بستر تاریخ ایران پیموده است. این روز تنها یادآور یک فن‌آوری نیست، بلکه پاسداشت هنر-صنعتی است که قرن‌ها حامل اندیشه، حافظ میراث مکتوب و بازتاب‌دهندهٔ هویت و فرهنگ ناب ایرانی بوده است. از طلوع چاپ سنگی در دارالطباعهٔ ناصری تا به امروز، این صنعت در انتقال مفاهیم عمیق فرهنگی و مذهبی نقشی بی‌بدیل ایفا کرده و پیوندی ناگسستنی با شناسنامهٔ فرهنگی این مرز و بوم دارد.

بی‌گمان یازدهم شهریور، روز ملی صنعت چاپ، فرصتی است برای درنگ و تأمل در مسیر پرپیچ‌وخم و پرافتخاری که این صنعت در بستر تاریخ ایران پیموده است. این روز تنها یادآور یک فن‌آوری نیست، بلکه پاسداشت هنر-صنعتی است که قرن‌ها حامل اندیشه، حافظ میراث مکتوب و بازتاب‌دهندهٔ هویت و فرهنگ ناب ایرانی بوده است. از طلوع چاپ سنگی در دارالطباعهٔ ناصری تا به امروز، این صنعت در انتقال مفاهیم عمیق فرهنگی و مذهبی نقشی بی‌بدیل ایفا کرده و پیوندی ناگسستنی با شناسنامهٔ فرهنگی این مرز و بوم دارد.

در این مسیر طولانی، نقش پیشکسوتان و اساتید این عرصه به‌عنوان سرمایه‌های انسانی و میراث‌داران دانش و تجربه، کاملاً غیرقابل انکار است. این بزرگان با گذشت دهه‌ها تلاش خستگی‌ناپذیر، بنیان‌های فنی و هنری استواری را بنا نهاده‌اند. گنجینهٔ تجربیات آنان، چه در حوزهٔ فنی و مدیریت رنگ و چه در عرصهٔ مدیریت منابع و خلاقیت‌های تولید، چراغ راهی برای نسل حاضر و آینده است و حفظ و انتقال این دانش بومی، امری ضروری برای تداوم حیات این صنعت به شمار می‌رود.

به دیگر سخن، اکنون نوبت به نسل جدید و فارغ‌التحصیلان جوان و پرانرژی ایرانی رسیده است تا با هویتی ملی و انگیزه‌ای مضاعف، وارد عرصه شوند. این جوانان با بهره‌گیری از دانش آکادمیک روز و تسلط بر فناوری‌های دیجیتال، می‌توانند با تلفیق هوشمندانهٔ دستاوردهای نوین با تجربیات ارزشمند پیشکسوتان، نه تنها چراغ این صنعت را روشن نگاه دارند، که آن را به ابزاری پویا و اثرگذار برای پاسداری، انتشار و حتی صادرات فرهنگ و هویت ملی ایران تبدیل کنند.

در این چرخهٔ حیاتی، نقش طراحان گرافیک به‌عنوان حلقه های واسط بین ایده و محصول نهایی، بسیار حائز اهمیت است. یک طراح تنها زمانی می‌تواند اثری خلق کند که علاوه بر معنا و زیبایی‌شناسی، اصالت فرهنگی و هویت ایرانی را نیز متجلی سازد که این مهم، بدون دانش عمیق و کاربردی از فرآیندها و ظرفیت‌های فناوری چاپ میسر نخواهد بود. آگاهی از ویژگی‌های مواد، انواع روش‌های چاپ، مدیریت رنگ و تکنیک‌های پایانی، به طراح این قدرت را می‌دهد که اثری خلق کند که نه تنها از نظر هنری فاخر، بلکه از نظر فنی قابل اجرا و ماندگار باشد و بتواند در سطح جهانی نیز حامل پیام فرهنگ ایرانی باشد.

از سویی دیگر، این روز ملی، نشانگر آن است که می بایست با عزمی راسخ، پل ارتباطی مستحکمی بین تجربهٔ پیشکسوتان و نوآوری جوانان برقرار ساخته و با سرمایه‌گذاری بر روی آموزش‌های تخصصی و نگاه به آینده، صنعت چاپ ایران را به بازویی قدرتمند برای اعتلای فرهنگ ایرانی-اسلامی و نمایش جلوه‌های باشکوه هویت ملی مان تبدیل کنیم. باشد که آثار چاپی ما، در هر کجای جهان، روایتگر عظمت و اصالت این کهن‌بوم باشند.

یادداشت روز ملی صنعت چاپ/

•عضو هیات علمی دانشگاه علم و فرهنگ