کد خبر: ۱۷۳۶۰۵

تاریخ: ۰۷ مهر ۱۴۰۴ - ۱۹:۵۰

آنچه پدر امنیت الکترونیک ایران در سر می پروراند

ایران را به هاب امنیت الکترونیک منطقه تبدیل کنیم

در جهان امروز که امنیت دیجیتال و الکترونیک به یکی از ارکان حیاتی زندگی بشر تبدیل شده است، کمتر کسی در ایران به اندازه دکتر محمد قلم‌چی در شکل‌گیری و پیشبرد این حوزه نقش ایفا کرده است. او را  «پدر امنیت الکترونیک» می‌نامند؛ عنوانی که نشان دهنده فعالیت های مستمر وی در حوزه امنیت الکترونیک و برآمده از دهه‌ها نوآوری، مدیریت و بنیان‌گذاری زیرساخت‌های ملی و بین‌المللی در این عرصه است.

ورود به دنیای فناوری

به گزارش بازارکار، محمد قلم‌چی متولد ۱۳۶۰ در تهران است و از نوجوانی مسیر خود را در دنیای فناوری و مهندسی برق آغاز کرد و از 10 سالگی شروع به برنامه نویسی نمود. به تدریج در زبان‌های مختلفی از Basic و Foxpro گرفته تا C و اسمبلی کد می‎زد، مدارات الکترونیکی و مخابراتی طراحی و اجرا می‌کرد و در چند مسابقه مهم برگزیده شد. او پس از تحصیل در رشته مهندسی الکترونیک، در چند رشته تحصیلات خود را ادامه داد، تخصص‌های متعدد بین‌رشته‌ای همچون مهندسی ارزش، مدیریت دانش، مدیریت کسب و کار و مدیریت ریسک را فراگرفت و در پروژه‌های بزرگی همچون طراحی سیستم‌های امنیتی موزه ملی ایران و موزه دوران اسلامی نقش‌آفرینی کرد. همین تجربه‌ها نقطه عطفی شد تا تمام تمرکز خود را بر حوزه «امنیت الکترونیک» بگذارد؛ حوزه‌ای که در آن امروز به‌عنوان یکی از معدود افرادی در سطح بین المللی  شناخته می‌شود که هم در طراحی، هم در استانداردسازی، هم در تولید محصول، هم در آموزش و توسعه‌ی دانش، هم در راهکارهای دانش‌بنیان و هم در خدمات پیشرفتۀ ابری (XaaS) پیشگام بوده است. قلم‌چی با تسلط خود بر علوم بین‌رشته‌ای، مسیر نوین و هموارتر برای امنیت الکترونیک ترسیم نمود و ریل‌های توسعۀ این دانش و فناوری حیاتی را پایه گذاری نمود.

عمل به مسئولیت اجتماعی در مجامع علمی و تخصصی

قلم‌چی همواره تلاش نمود تا به مسئولیت اجتماعی خود در مجامع علمی و تخصصی عمل کند. عضویت و مشارکت فعال وی در هیات مدیره و بازرسی انجمن‌های علمی و اتحادیه‌های تخصصی، تالیف بیش از 100 عنوان کتاب، تالیف مقالات متعدد برای کنفرانس‌ها و نشریات ملی و بین‌المللی، برگزاری چندین کنفرانس ملی و بین‌المللی از کنفرانس‌های بین‌المللی «شهروند الکترونیک و تلفن همراه» گرفته تا کنفرانس‌های ملی «مهندسی ارزش در صنعت راه، ساختمان و شهرسازی»، تاسیس مجله و انتشارات تخصصی در حوزه امنیت الکترونیک به همراه مدیریت، تالیف و طبع محتوای تخصصی بخشی از اثر بخشی وی در زیست بوم فناوری و امنیت الکترونیک بوده است. برگزاری بیش از 200 دوره آموزشی برای بیش از 100،000 نفر/ساعت مخاطب نشان از توجه ویژۀ وی به اهمیت آموزش و توانمندسازی متخصصان ایرانی دارد.

دستاوردهای بزرگ در حوزه امنیت الکترونیک

قلم‌چی راه حرفه‌ای خود را با مدیرعاملی شرکت توسعه کاوان الکترونیک داتیس (تکانیس) آغاز نمود و اختراعات متعددی با مشارکت و مدیریت وی در این شرکت به نتیجه رسید، دستگاه مخابرات برد کوتاه (با تکنولوژی بلوتوث و زیگبی) برای مقاصد اطلاع‌رسانی و صنعتی با قابلیت تعامل با تلفن همراه با برد بیش از 100 متر، دستگاه ترجمه همزمان مکان محور چندین زبانه با تکنولوژی بلوتوث از مشهورترین محصولات تکانیس بود. او بنیان‌گذار مؤسسۀ دانش‌بنیان « خدمات مدیریت و فناوری رشد قلم‌چی (GMTII) » است؛ مؤسسه‌ای دانش‌بنیان که بسیاری از نوآوری‌های مهم حوزۀ امنیت الکترونیک در ایران از دل آن بیرون آمد. دستیابی به تکنولوژی ساخت دوربین‌ مداربسته تحت شبکه با قابلیت‌های منحصر به فرد، نرم‌افزار امن‌پایش به‌عنوان نخستین سامانه نظارت تصویری سازگار با استانداردهای امنیت سایبری جهان، نرم‌افزار رخ‌پایش در حوزه تشخیص چهره، سامانه پلاک‌خوانی بین‌المللی و مدیریت هوشمند پارکینگ فرجا، تجهیز آزمایشگاهی ارزیابی عمکلرد و امنیت منابع ویدیویی از جمله دوربین‌های نظارتی، راه‌اندازی اولین آزمایشگاه تجهیزات نظارت تصویری با نام آتن (آزمایشگاه تجهیزات نظارت تصویری) و پیاده‌سازی کامل و ارایه اولین خدمت جامع نظارت تصویری ابری (VSaaS) تنها بخشی از اختراعات و ابتکارات او و تیمش محسوب می شوند.  بسیاری از این محصولات امروز به‌صورت عملیاتی در بانک‌ها، فرودگاه‌ها، گمرکات، سازمان‌های ملی، نهادها و بزرگترین کسب و کارهای کلان کشور در هر دو بخش خصوصی و دولتی به کار گرفته می‌شوند.

ابداع متدولوژی جامع مهندسی

قلم‌چی اقدام به ابداع «متدولوژی جامع مهندسی» با نگاه ویژه به هوشمندسازی و سامانه‌های امنیت الکترونیک نمود تا موسسۀ دانش‌بنیان خدمات مدیریت و فناوری رشد قلم‌چی بیش از 200 پروژه در سطح ملی را با کمترین هزینه و بالاترین کیفیت طراحی، مشاوره و نظارت نماید. سه بار کسب مقام اول برای ایران عزیزمان، چندین بار تقدیر مشتریان و مخاطبان و موفقیت در تمامی پروژه‌هایی که از این متدولوژی بهره‌برده‌اند، نشان از کارآمدی و قابلیت اتکای این متدولوژی منحصر به فرد و ارزش ایجاد شده توسط این متدولوژی برای جهان مهندسی دارد.

قلمچی با ابداع کنترلرهای نسل چهار، پیشگام صنعت نسل 4 بوده است. اولین راهکارهای هوشمندسازی با کنترلرهای بدون حافظه تحت شبکه و با معماری توزیع شده و ثبت چند اختراع نرم‌افزاری و سخت‌افزاری در این حوزه به همراه تولید انبوه آنها و اجرای چندین پروژه ملی و بین‌المللی با این راهکار و محصولات، راهی را به جهان معرفی نمود تا بزرگترین تولیدکنندگان و مهندسین مشاور جهان هم‌اکنون رمز هوشمندسازی پایدار، یکپارچه و عملیاتی را در این معماری بیابند. محصولات و راهکارهایی که به جرات در موفقیت‌های بعدی IoT در جهان بی‌تاثیر نبوده است.

قلم‌چی علاوه بر کارآفرینی و فناوری، در زمینه استانداردسازی نیز پیشگام بوده است. تدوین نخستین استاندارد ملی ایران برای امنیت الکترونیک موزه‌ها و بانک‌ها، همچنین راهبری و مشارکت موثر در تالیف استانداردهای امنیت سایبری سامانه‌های نظارتی از اقدامات بنیادین اوست. به‌جرأت می‌توان گفت امروز هر پروژه بزرگ هوشمندسازی، فناوری اطلاعات و ارتباطات، ایمنی و حفاظتی در ایران، چه در بخش خصوصی و چه در بخش دولتی، ردپایی از تخصص و راهبردهای قلم‌چی در خود دارد.

اختراعات بین المللی ثبت شده

از منظر بین‌المللی نیز جایگاه او کم‌نظیر است. او نه تنها چندین اختراع ثبت‌شده در حوزه هوشمندسازی، فناوری اطلاعات و امنیت دارد، بلکه بارها در همایش‌ها و رسانه‌های معتبر داخلی و خارجی به‌عنوان «مخترع برتر»، «پیشگام فناوریICT » و «پدر علم امنیت الکترونیک» معرفی شده است. در سال ۲۰۱۶ طی مراسمی رسمی در پنجاهمین سالگرد اتحادیه الکترونیک و حفاظتی پایتخت، این عنوان به او اعطا شد. همچنین وی دوبار مرد سال فناوری اطلاعات و ارتباطات ایران شده است.ویژگی قلم‌چی، ترکیب بی‌همتای دانش فنی، مدیریت استراتژیک و نگاه آینده‌نگرانه است. او امنیت الکترونیک را نه صرفاً یک فناوری، بلکه «زیرساختی برای توسعه پایدار، کاهش ریسک‌های ملی و جهانی و توسعه اقتصادی و اجتماعی» می‌داند. نگاهش همواره جهانی بوده، اما ریشه در ایران دارد؛ کشوری که به باور او می‌تواند به هاب امنیت الکترونیک منطقه بدل شود.محمد قلم‌چی برای بسیاری هنوز شخصیتی کمتر شناخته‌شده است، اما کارنامه‌ی او حکایت از مردی دارد که در سکوت و بی‌هیاهو، یکی از مهم‌ترین سنگ‌بنای‌های امنیت مدرن در ایران و منطقه را بنا نهاده است.