کد خبر: ۱۷۴۹۲۶

تاریخ: ۰۲ آذر ۱۴۰۴ - ۰۸:۵۶

نقش دانشگاه ها در کارآفرینی ارزشمند

عضو هیأت علمی دانشگاه مازندران و پژوهشگر حوزه کارآفرینی، در یادداشتی به مناسبت هفته جهانی کارآفرینی گفت که هفته جهانی کارآفرینی فرصتی ارزشمند برای بازاندیشی نقش دانشگاه‌ها در مسیر توسعه پایدار و خلق ارزش است.

امروز دانشگاه‌ها دیگر نمی‌توانند تنها نقش انتقال‌دهنده دانش را ایفا کنند؛ بلکه باید به نهاد‌هایی تبدیل شوند که تفکر کارآفرینانه را در ساختار، فرهنگ و رسالت خود نهادینه سازند. این تغییر رویکرد، ضرورتی حیاتی در جهانی است که با شتابی بی‌سابقه در حال تحول است.

تحولات فناوری، تغییرات اقتصادی و دگرگونی‌های اجتماعی، ساختار‌های سنتی را به چالش کشیده‌اند. در چنین محیطی، دانشگاه‌ها باید مأموریت‌محور باشند و رسالت خود را نه در آموزش صرف، بلکه در پرورش انسان‌هایی با تفکر کارآفرینانه، توان خلق کسب‌وکار، مهارت راه‌اندازی فعالیت‌های نوآورانه و قابلیت خلق ارزش تعریف کنند. دانشگاهی که تنها به آموزش نظری بسنده می‌کند، نمی‌تواند با نیاز‌های جهان جدید همگام باشد.

کارآفرینی تنها یک توانمندی فردی نیست، بلکه یک نظام فکری است. دانشگاه‌ها باید این تفکر را در خودشان بپرورانند و جامعه نیز باید تفکر کارآفرینی را در میان شهروندان، جوانان و فعالان اقتصادی تقویت کند. جامعه‌ای که در آن افراد یاد می‌گیرند چگونه بیندیشند، چگونه فرصت بسازند و چگونه ارزش خلق کنند، جامعه‌ای است که توان مقابله با چالش‌ها و ساختن آینده را دارد.

دانشگاه کارآفرین دانشگاهی است که یادگیری را به تجربه، اقدام و خلاقیت گره می‌زند. در این نگاه، دانشجو فقط مخاطب کلاس درس نیست؛ بلکه کنشگری فعال است که می‌آموزد چگونه مسئله را تشخیص دهد، چگونه برای آن راه‌حل طراحی کند و چگونه آن را به یک فرصت واقعی تبدیل کند. این همان جوهره تفکر کارآفرینانه است که باید در متن آموزش عالی نهادینه شود.

دانشگاه کارآفرین دانشگاهی است که: در تعامل مداوم با جامعه و صنعت باشد و نیاز‌های واقعی آنها را درک کند، زیست‌بوم نوآوری، کسب‌وکار و خلق ارزش را در محیط خود شکل دهد، فرهنگ تفکر کارآفرینانه، خلاقیت و جسارت اقدام را بین اساتید و دانشجویان توسعه دهد و مهم‌تر از همه، خود به‌عنوان یک سازمان کارآفرین و مأموریت‌محور رفتار کند. دانشگاهی که در ساختار و فرآیند‌های داخلی خود کارآفرینانه عمل نمی‌کند، نمی‌تواند نسل کارآفرین تربیت کند.

آینده کارآفرینی کشور در گرو آن است که دانشگاه‌ها از آموزش‌های سنتی فاصله گرفته و به سمت توانمندسازی عملی دانشجویان برای خلق کسب‌وکار و ارزش‌آفرینی حرکت کنند. امروز نیروی انسانی به مهارت‌هایی نیاز دارد که بتواند در محیط‌های پیچیده و متغیر، فرصت‌سازی و نوآوری کند. این امر تنها زمانی محقق می‌شود که تفکر کارآفرینانه به فرهنگ غالب دانشگاه تبدیل شود.

هفته جهانی کارآفرینی یادآور این حقیقت است که جامعه نیز باید در کنار دانشگاه‌ها، فرهنگ کارآفرینی را ترویج کند. جامعه‌ای که تنها به دنبال اشتغال‌زایی دولتی یا استخدام در ساختار‌های سنتی است، نمی‌تواند موتور محرک توسعه باشد. جامعه باید زمینه‌ساز شکل‌گیری تفکر کارآفرینانه باشد؛ تفکری که بر خلق فرصت، خلق ارزش و راه‌اندازی کسب‌وکار‌های نوآورانه استوار است.

امید است دانشگاه‌های کشور با گسترش فعالیت‌های نوآورانه، تقویت مراکز رشد و کارآفرینی، توسعه همکاری‌های دانشگاه-صنعت و نهادینه‌سازی تفکر کارآفرینانه در میان دانشجویان و اعضای هیأت علمی، بیش از گذشته در مسیر ایجاد جامعه‌ای پویا، نوآور و آینده‌ساز نقش‌آفرینی کنند. حرکت به سوی دانشگاه مأموریت‌محور و کارآفرین، ضرورتی است که آینده کشور را رقم خواهد زد.

نویسنده: مهدی خاک زادیان