کد خبر: ۱۷۶۱۹۵

تاریخ: ۰۳ اسفند ۱۴۰۴ - ۱۵:۴۸

عضو هیئت علمی دانشگاه تبریز:

اقتصاد دانش‌بنیان بدون دانش برنامه‌نویسی ممکن نیست

عضو هیئت علمی دانشگاه تبریز با تأکید بر اینکه برنامه‌نویسی موتور محرکه اقتصاد دانش‌بنیان و توسعه پایدار است، گفت: از اتوماسیون خطوط تولید و مدیریت هوشمند زنجیره تأمین گرفته تا تحلیل داده‌های علمی و تولید راهکارهای بومی در حوزه‌هایی مانند آب، انرژی و دولت الکترونیک، همه این پیشرفت‌ها بر پایه دانش برنامه‌نویسی شکل می‌گیرند و بدون آن، تحقق اقتصاد دانش‌بنیان ممکن نخواهد بود.

حبیب ایزدخواه در گفت‌وگو با بازار کار، درباره نقش هوش مصنوعی در آینده برنامه‌نویسی گفت: هوش مصنوعی برنامه‌نویسی را حذف نمی‌کند، بلکه آن را متحول می‌سازد. ابزارهای مبتنی بر هوش مصنوعی مانند دستیاران کدنویسی نظیر GitHub Copilot کار برنامه‌نویسان را تسریع می‌کنند، کدهای تکراری را می‌نویسند و حتی به رفع خطاها کمک می‌کنند.

وی با تأکید بر اینکه برنامه‌نویسی دیگر صرفاً یک مهارت تخصصی نیست، گفت: در دنیای امروز که زندگی انسان‌ها با نرم‌افزارها عجین شده، برنامه‌نویسی به سواد جهانی تبدیل شده و در حکم الفبای خلق آینده است.
وی اظهار کرد: برنامه‌نویسی دیگر صرفاً یک مهارت فنی برای رشته‌های مرتبط با علوم کامپیوتر نیست، بلکه به یک سواد جهانی تبدیل شده است. در دنیای امروز، زندگی ما با نرم‌افزارها عجین شده؛ از گوشی هوشمند گرفته تا خودروها و حتی لوازم خانگی.
وی با بیان اینکه یادگیری برنامه‌نویسی به افراد این قدرت را می‌دهد که از مصرف‌کننده صرف فناوری بودن، به خالق فناوری تبدیل شوند، افزود: این مهارت به ما اجازه می‌دهد تا با زبانی که ماشین‌ها می‌فهمند، مشکلات دنیای واقعی را حل کنیم و فرآیندهای پیچیده را خودکارسازی کنیم. در عصر تحول دیجیتال، برنامه‌نویسی در حکم الفبای خلق آینده است.
ایزدخواه با اشاره به نقش برنامه‌نویسی در پرورش تفکر منطقی، تصریح کرد: برنامه‌نویسی در ماهیت خود چیزی جز تجزیه و تحلیل مسئله و ارائه راه‌حل گام‌به‌گام نیست. وقتی دانشجویی برنامه‌نویسی می‌آموزد، در واقع یاد می‌گیرد چگونه یک مسئله بزرگ را به مسائل کوچک‌تر تقسیم کند، الگوها را تشخیص دهد و راه‌حلی ساختاریافته ارائه دهد.
این استاد دانشگاه ادامه داد: این فرآیند که به «تفکر محاسباتی» معروف است، به شدت به پرورش ذهن منطقی کمک می‌کند. دانشجو می‌آموزد که خطاها را نه به صورت احساسی، بلکه با یک متدولوژی علمی ریشه‌یابی کند. این شیوه تفکر محدود به صفحه کامپیوتر نمی‌ماند و به تمام ابعاد زندگی از جمله تصمیم‌گیری‌های روزمره و مسائل شغلی تسری می‌یابد.

آینده‌ای درخشان اما متحول برای بازار کار برنامه‌نویسان

معاون پژوهشی دانشکده ریاضی، آمار و علوم کامپیوتر دانشگاه تبریز درباره آینده شغلی این حوزه نیز گفت: آینده شغلی برنامه‌نویسی در جهان فوق‌العاده درخشان اما در حال تغییر است. تقاضا برای نیروی انسانی ماهر نه تنها کاهش نمی‌یابد، بلکه در حال رشد تصاعدی است، زیرا همه صنایع به شرکت‌های فناوری‌محور تبدیل شده‌اند.
وی بیان کرد: بازار جهانی به سمت برنامه‌نویسانی حرکت می‌کند که صرفاً کدنویسی نمی‌کنند، بلکه معماری سیستم‌ها را می‌فهمند، با تیم‌های بین‌المللی همکاری دارند و توانایی یادگیری مداوم فناوری‌های جدید را در خود تقویت کرده‌اند. همچنین دورکاری و کار برای شرکت‌های خارجی فرصت‌های بی‌سابقه‌ای ایجاد کرده است.
ایزدخواه خاطرنشان کرد: با وجود چالش‌های اقتصادی، آینده برنامه‌نویسی در ایران نیز می‌تواند پویا باشد. ما نیروی انسانی جوان، مستعد و خلاقی داریم. با گسترش استارتاپ‌ها، نیاز به دیجیتالی شدن صنایع سنتی و همچنین بازار فریلنسری برای مشتریان خارجی، فرصت‌های شغلی زیادی وجود دارد.
وی با بیان اینکه نکته کلیدی در این مسیر، به‌روز بودن و توانایی کار تیمی است، گفت: اگر زیرساخت‌های مناسب فراهم شود و ارتباط با بازارهای جهانی تسهیل شود، برنامه‌نویسان ایرانی می‌توانند به قطب مهمی در این صنعت تبدیل شوند.
وی ادامه داد: این موضوع به معنای تغییر تمرکز برنامه‌نویس از «نوشتن خط به خط کد» به سمت طراحی معماری سیستم، حل مسائل پیچیده و نظارت بر خروجی‌های هوش مصنوعی است. به بیان دیگر، هوش مصنوعی ابزار برنامه‌نویس است، نه جایگزین او. برنامه‌نویسان آینده کسانی هستند که می‌دانند چگونه از این ابزارها برای خلق راه‌حل‌های قدرتمندتر استفاده کنند. همچنین خود هوش مصنوعی به یک حوزه تخصصی جدید برای برنامه‌نویسان تبدیل شده است.
ایزدخواه درباره بهترین زبان برای شروع یادگیری برنامه‌نویسی نیز گفت: برای یک مبتدی مطلق، زبانی مناسب است که سادگی، خوانایی و جامعه کاربری گسترده داشته باشد تا فرد در یادگیری مفاهیم پایه دچار سردرگمی نشود.

پایتون و جاوااسکریپت، گزینه‌های مناسب برای شروع مسیر یادگیری

وی افزود: بر اساس تجربه، پایتون بدون شک محبوب‌ترین گزینه برای شروع است. دستورنویسی آن ساده و نزدیک به زبان انسان است و به دلیل کاربرد گسترده در حوزه‌هایی مانند هوش مصنوعی، علم داده و توسعه وب، فرد پس از یادگیری مفاهیم پایه می‌تواند وارد حوزه‌های جذاب و کاربردی شود. این زبان کتابخانه‌های غنی و منابع آموزشی فراوانی دارد.
او ادامه داد: جاوااسکریپت نیز برای افرادی که علاقه‌مند به مشاهده سریع نتیجه کار خود هستند و می‌خواهند وب‌سایت طراحی کنند، گزینه‌ای مناسب است. اجرای این زبان در مرورگر، بازخورد بصری و فوری به مبتدی می‌دهد که می‌تواند بسیار انگیزه‌بخش باشد. البته پس از یادگیری اصول با یکی از این زبان‌ها، یادگیری زبان‌های دیگر بسیار آسان‌تر خواهد بود.
عضو هیئت علمی دانشگاه تبریز با اشاره به نقش برنامه‌نویسی در توسعه علمی و صنعتی کشور گفت: برنامه‌نویسی موتور محرکه اقتصاد دانش‌بنیان و توسعه پایدار است.
وی افزایش بهره‌وری در صنعت از طریق اتوماسیون خطوط تولید، مدیریت هوشمند انبارها و بهینه‌سازی زنجیره تأمین را از جمله کارکردهای مهم برنامه‌نویسی دانست و افزود: با این اقدامات می‌توان صنایع سنتی را متحول و هزینه‌ها را کاهش داد.
ایزدخواه شتاب‌بخشی به تحقیقات علمی را از دیگر کارکردهای این حوزه عنوان کرد و گفت: از شبیه‌سازی‌های پیچیده در فیزیک و شیمی گرفته تا تحلیل داده‌های عظیم در ژنتیک و پزشکی شخصی‌سازی‌شده، همگی وابسته به برنامه‌نویسی هستند و این دانش به پژوهشگران امکان می‌دهد از داده‌ها، دانش استخراج کرده و به اکتشافات جدید دست یابند.
وی حل مسائل بومی را نیز از ظرفیت‌های مهم برنامه‌نویسی برشمرد و تصریح کرد: می‌توان با تکیه بر توان داخلی، برای مسائل خاص کشور از جمله مدیریت منابع آب و انرژی، بهینه‌سازی ترافیک، توسعه سامانه‌های آموزش مجازی و خدمات دولت الکترونیک، راه‌حل‌های نرم‌افزاری بومی و کارآمد تولید کرد.
وی ایجاد اشتغال پایدار، جلوگیری از خروج ارز و تولید نرم‌افزارها و پلتفرم‌های داخلی از دیگر دستاوردهای توسعه برنامه‌نویسی در کشور است که می‌تواند ارزش افزوده را در داخل حفظ کند.

انتهای پیام