تشریح برنامه‌های هفته کارگر؛ 130 هزار شغل مستقیم از دست رفت

به گزارش خبرنگار اقتصادی ایرنا، حسین محجوب روز چهارشنبه در نشست خبری هفته گرامیداشت کار و کارگر با اشاره به شرایط متفاوت برگزاری برنامه‌های مرتبط با کارگران اظهار کرد: شرایط امروز با دوره‌های گذشته متفاوت است و به همین دلیل برگزاری برخی تجمعات و برنامه‌ها با محدودیت‌هایی همراه شده است.

وی با بیان اینکه در گذشته امکان برگزاری برنامه‌های گسترده‌تر و رفت‌وآمد آسان‌تر برای تجمعات کارگری وجود داشت، افزود: امروز به دلیل شرایط و محدودیت‌های موجود، شکل برگزاری برنامه‌ها تغییر کرده است، اما این موضوع مانع از اجرای برنامه‌های متنوع در هفته کارگر نخواهد شد.

محجوب تأکید کرد: تلاش ما این است که برنامه‌های هفته کارگر در کارخانه‌ها، شهرها و واحدهای مختلف تولیدی با مشارکت کارگران و تشکل‌های کارگری برگزار شود و هرچه تعداد و تنوع این برنامه‌ها بیشتر باشد، نشان‌دهنده توجه بیشتر به جایگاه کارگران خواهد بود.

دبیرکل خانه کارگر با اشاره به جایگاه کار در فرهنگ و جامعه گفت: مفهوم کارگر در فرهنگ انسانی و اجتماعی جایگاه والایی دارد و هر اقدامی که در راستای تکریم و توجه به این قشر انجام شود، در مجموع به تقویت برنامه‌های هفته کارگر کمک خواهد کرد.

وی به پیشینه تاریخی روز جهانی کارگر اشاره و خاطر نشان کرد: یازدهم اردیبهشت، که مصادف با اول ماه مه است، ریشه در اعتراضات و مطالبات تاریخی کارگران برای بهبود شرایط کاری دارد؛ اعتراضاتی که در گذشته به‌ویژه در میان کارگران معدن و صنایع با سختی‌ها و حتی برخوردهای شدید همراه بوده است.

محجوب با تأکید بر ضرورت همدلی میان تشکل‌های کارگری و مسئولان اظهار کرد: امیدواریم با همکاری دولت، تشکل‌های کارگری و کارفرمایی، برنامه‌های هفته کارگر به‌گونه‌ای برگزار شود که بیانگر مطالبات، تلاش‌ها و جایگاه واقعی کارگران در جامعه باشد.

تلاش کارفرمایان به حفظ نیروی کار

دبیرکل خانه کارگر در ادامه با اشاره به وضعیت بازار کار و شرایط معیشتی کارگران اظهار کرد: در حال حاضر کارفرمایان بیش از گذشته به حفظ نیروی کار خود توجه نشان می‌دهند، زیرا بسیاری از واحدها با مشکل کمبود نیروی کار مناسب مواجه هستند. به گفته وی، همین موضوع موجب شده کارفرمایان تلاش بیشتری برای نگهداشت نیروی انسانی داشته باشند و این مسئله می‌تواند انگیزه مهمی برای بهبود شرایط کارگران باشد.

وی افزود: انتظار ما این است که دستگاه‌های دولتی و مقامات استانی نیز از این ظرفیت و انرژی برای بهبود وضعیت کارگران استفاده کنند. اکنون شرایط اقتصادی دشوار است و نمی‌توان گفت وضعیت مطلوبی وجود دارد، اما باید از فرصت‌ها برای تقویت حمایت از نیروی کار بهره گرفت.

محجوب با اشاره به موضوع افزایش دستمزد کارگران در سال جاری گفت: در جلسات مربوط به تعیین دستمزد، پیشنهادهایی مطرح شد که به اعتقاد ما به واقعیت‌های اقتصادی نزدیک‌تر بود و می‌توانست پاسخگوی بخشی از مشکلات کارگران باشد. با این حال، وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی در این زمینه با فشارهای مختلفی مواجه بود و حتی بخشنامه مربوط به افزایش دستمزد با تأخیر حدود یک ماهه منتشر شد.

دبیرکل خانه کارگر ادامه داد: حتی زمانی که تصمیمات مناسبی اتخاذ می‌شود، گاهی شرایط اجرای آن به‌قدری دشوار می‌شود که فشارهای مختلفی برای عقب‌نشینی از آن شکل می‌گیرد. با این حال، همراهی‌هایی صورت گرفت تا مصوبه نهایی به مرحله اجرا برسد.

معیشت مسئله اصلی کارگران است

وی با تأکید بر اینکه مشکل اصلی کارگران مسئله معیشت است، گفت: تورم در جامعه بسیار بالاست و افزایش‌های دو رقمی دستمزد نمی‌تواند پاسخگوی تورم‌های بسیار بالا باشد؛ امروز بسیاری از کارگران نگران تأمین حداقل‌های زندگی، از جمله خوراک و هزینه‌های روزمره هستند و این مسئله باید به‌صورت جدی مورد توجه قرار گیرد.

محجوب همچنین بر ضرورت تقویت برخی حمایت‌ها از جمله بن کارگری تأکید کرد و افزود: اقداماتی در این زمینه انجام شده، اما کافی نیست. باید به‌طور جدی به مسائل اساسی مانند معیشت و مسکن کارگران توجه شود، چرا که بخش عمده هزینه‌های زندگی کارگران مربوط به خوراک، پوشاک و مسکن است.

وی در ادامه با اشاره به اجرای مصوبات قانونی در حوزه دستمزد گفت: برخی کارفرمایان اعلام کرده‌اند که همان روال گذشته را در پرداخت دستمزد ادامه خواهند داد و ممکن است به‌طور کامل از مصوبه قانونی تبعیت نکنند. در چنین شرایطی، کارگران می‌توانند از مسیرهای قانونی پیگیری کنند.

دبیرکل خانه کارگر توضیح داد: طبق قانون، کارگران می‌توانند با مراجعه به مراجع قانونی و اداره‌های کار شکایت خود را ثبت کنند تا پرونده تشکیل شده و پس از رسیدگی، رأی لازم صادر شود. در صورت صدور رأی، دستگاه‌های اجرایی و قضایی موظف هستند حقوق کارگران را وصول کرده و به صاحبان حق پرداخت کنند.

محجوب تأکید کرد: بازرسی‌های قانونی نیز در این حوزه فعال هستند و در صورت گزارش تخلف، موضوع پیگیری خواهد شد. البته همواره توصیه ما این است که در شرایط فعلی با همکاری و تعامل، مسائل حل‌وفصل شود، اما در عین حال پیگیری حقوق قانونی کارگران نیز وظیفه‌ای است که باید انجام شود.

امنیت شغلی خواسته اصلی کارگران است

دبیرکل خانه کارگر، با اشاره به برنامه‌های پیش‌بینی‌شده برای هفته کارگر اظهار کرد: برنامه‌های امسال در شرایطی متفاوت برگزار می‌شود و در کنار بزرگداشت این ایام، موضوع رسیدگی به مطالبات کارگران از جمله امنیت شغلی و سایر مسائل مرتبط با معیشت و اشتغال نیز در دستور کار قرار دارد.

وی افزود: علاوه بر برنامه‌های اصلی، نشست‌های مشترکی با حضور تشکل‌های مختلف کارگری برگزار خواهد شد و هر یک از این تشکل‌ها نیز برنامه‌های جداگانه‌ای برای گرامیداشت این مناسبت تدارک دیده‌اند تا اهمیت هفته کارگر و مطالبات جامعه کارگری بیش از پیش مورد توجه قرار گیرد.

محجوب با اشاره به مراسم‌های محوری هفته کارگر گفت: امسال نیز همچون سال‌های گذشته برنامه دیدار کارگران برگزار می‌شود و نمایندگانی از جامعه کارگری در این مراسم حضور خواهند داشت. همچنین مراسمی در مرقد مطهر امام خمینی(ره) برگزار می‌شود که از برنامه‌های ثابت سالانه هفته کارگر به شمار می‌رود.

وی ادامه داد: در مجموع دو مراسم اصلی در مرقد امام خمینی(ره) و نیز برنامه دیدار نمایندگان کارگران برگزار خواهد شد.

دبیرکل خانه کارگر همچنین به برگزاری یک همایش تخصصی در حوزه ایمنی و سلامت کار اشاره کرد و گفت: سال گذشته موضوع هوش مصنوعی و کاربرد آن در ایمنی و بهداشت کار مورد توجه قرار گرفت و امسال نیز تمرکز بر ساده‌سازی و توجه به مسائل روانی در محیط‌های کاری است؛ موضوعی که در سال‌های اخیر اهمیت بیشتری پیدا کرده است.

وی افزود: این برنامه با همکاری دانشگاه‌ها و مراکز علمی فعال در حوزه ایمنی و بهداشت کار و با مشارکت کارشناسان و متخصصان برگزار می‌شود و در آن به موضوع پیشگیری از آسیب‌های شغلی و ارتقای سلامت روانی در محیط‌های کاری پرداخته خواهد شد.

محجوب  گفت: با وجود برخی محدودیت‌ها، تلاش شده این برنامه‌ها با مشارکت دانشگاه‌ها و مراکز علمی از جمله واحدهای دانشگاه آزاد و دانشگاه علمی–کاربردی در اسلامشهر برگزار شود و همزمان با برنامه‌هایی که در بسیاری از کشورهای جهان در حوزه ایمنی و بهداشت کار برگزار می‌شود، این موضوع در ایران نیز مورد توجه قرار گیرد.

از دست رفتن ۲۳۰ هزار شغل مستقیم

دبیرکل خانه کارگر با اشاره به پیامدهای تعطیلی یا کاهش فعالیت برخی واحدهای تولیدی گفت: در این مدت حدود ۲۳۰ هزار نفر به‌طور مستقیم شغل خود را از دست داده‌اند و لازم است با استفاده از ظرفیت‌هایی مانند بیمه بیکاری و برنامه‌های بازسازی و نوسازی، شرایط بازگشت کارگران به کار فراهم شود.

محجوب افزود: در حال حاضر لازم است کارفرمایان به‌طور رسمی وضعیت واحدهای خود را اعلام کنند تا مشخص شود چه اتفاقی در حال رخ دادن است و چه اقداماتی باید برای بازگشت فعالیت‌ها انجام شود زیرا هنوز آمار نهایی و جمع‌بندی دقیقی وجود ندارد و بررسی‌ها ادامه دارد.

دبیرکل خانه کارگر با اشاره به برخی ظرفیت‌های موجود برای جبران این وضعیت گفت: راهکارهای مختلفی برای مدیریت شرایط وجود دارد و در برخی موارد می‌توان با استفاده از ظرفیت‌های موجود، مشکلات را در مدت زمان دو تا سه ماه برطرف کرد، اما هنوز مشخص نیست کدام یک از این ظرفیت‌ها به‌طور عملی به کار گرفته خواهد شد.

محجوب ادامه داد: در چنین شرایطی، بیمه بیکاری یکی از ابزارهای مهم حمایتی است که می‌تواند تا زمان بازگشت فعالیت واحدها به کارگران کمک کند. در کنار آن، لازم است فرآیند بازسازی و نوسازی واحدهای تولیدی نیز در دستور کار قرار گیرد تا امکان ازسرگیری فعالیت‌ها فراهم شود.

وی تأکید کرد: در این زمینه باید زمان‌بندی مشخصی تعیین شود و کارفرما نیز تعهد بدهد که در مدت تعیین‌شده اقدامات لازم را برای بازسازی یا راه‌اندازی مجدد واحد انجام می‌دهد تا کارگران بتوانند در زمان مقرر به کار خود بازگردند.

دبیرکل خانه کارگر خاطرنشان کرد: در سال‌های گذشته نیز تجربه‌هایی از این دست وجود داشته و در بسیاری از موارد با تفاهم میان کارگران و کارفرمایان، از ظرفیت‌های قانونی استفاده شده است به‌گونه‌ای که در نهایت هیچ‌یک از طرفین متضرر نشوند.

محجوب گفت: در حال حاضر بررسی‌های میدانی در استان‌ها در حال انجام است و تا زمانی که این گزارش‌ها به‌طور کامل جمع‌بندی نشود، ارائه آمار و تحلیل دقیق امکان‌پذیر نخواهد بود.