یادداشت

سالمندی جمعیت، علاوه بر آنکه یکی از مهم‌ترین تحولات جمعیتی عصر حاضر است، فرصتی برای بازاندیشی در ساختار‌های اقتصادی، اجتماعی و خانوادگی به شمار می‌رود. در این میان، اقتصاد نقره‌ای به‌عنوان مجموعه‌ای از فعالیت‌های اقتصادی، محصولات، خدمات و فرصت‌های اشتغال مرتبط با نیاز‌ها و توانمندی‌های جمعیت سالمند، می‌تواند به یکی از محور‌های توسعه پایدار تبدیل شود

مدیرکل دفتر برنامه‌ریزی و تألیف کتاب‌های درسی فنی‌وحرفه‌ای و کاردانش سازمان پژوهش و برنامه‌ریزی آموزشی، در یادداشتی با تأکید بر ضرورت توجه به مبانی دینی، ارزش‌های فرهنگی و نیاز‌های راهبردی کشور در برنامه‌ریزی درسی آموزش‌های فنی و حرفه‌ای، رویکرد «عزت‌مداری و آبادگری زمین» را مسیری برای پیوند میان مهارت‌آموزی، تولید فناوری، مسئولیت‌پذیری و پیشرفت کشور معرفی کرده است.

زمانی که اقتصاد با رشد منفی 10درصدی در بخش غیرنفتی و فشار محاصره دریایی و هوایی روبه‌رو می‌شود، قواعد بازی تغییر می‌کند.

یکی از مهم‌ترین گره‌های اقتصاد ایران، «تأمین مالی» است. تولیدکننده‌ای که برای توسعه خط تولید خود به سرمایه در گردش نیاز دارد، یا استارت‌آپی که با ایده‌ای نوآورانه به دنبال جذب سرمایه است، اغلب با مانعی بزرگ روبه‌رو می‌شوند: نداشتن وثیقه کافی و معتبر. این مشکل که سال‌ها به عنوان یکی از موانع جدی تولید و کارآفرینی مطرح بوده، اکنون با راه‌اندازی «سامانه جامع وثایق» در آستانه حل شدن قرار گرفته است. سامانه‌ای که با هوشمندسازی و دیجیتالی کردن فرآیند وثیقه‌گذاری، می‌تواند تحولی بنیادین در نظام تأمین مالی کشور ایجاد کند.

کاهش اشتغال صنعتی زمانی اهمیت بیشتری پیدا می‌کند که آن را نه‌فقط به‌عنوان یک تغییر در آمار بازار کار، بلکه به‌عنوان تغییر در تخصیص نیروی کار میان بخش‌های اقتصاد ببینیم.

اینجا باید میان دو مفهوم تفاوت قائل شویم؛ احساس ارزشمند بودن و ارزشمند بودن. بسیاری از کارکنان نه به دلیل حقوق پایین، بلکه به دلیل عدم احساس ارزشمندی، سازمان را ترک می‌کنند.

باور غلطی بین برخی فعالان اقتصادی رایج است که مناطق آزاد یعنی می توان هر کاری با کارگر کرد؛ بدون قرارداد، بدون بیمه و با هر حقوقی. این تصور کاملاً اشتباه است.

ظرفیت صنایع‌دستی برای ایجاد اشتغال، به‌ویژه در میان زنان، از چند جهت قابل توجه است. بسیاری از رشته‌های صنایع‌دستی امکان فعالیت در مقیاس کوچک و حتی در فضای خانگی را دارند و همین ویژگی موجب شده است زنان بتوانند بدون نیاز به سرمایه‌گذاری سنگین، فعالیت اقتصادی خود را آغاز کنند. این موضوع به‌خصوص برای زنان ساکن مناطق روستایی و شهر‌های کوچک که ممکن است دسترسی محدودی به فرصت‌های شغلی رسمی داشته باشند، اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.

کارآفرینی صرفا ایجاد یک کسب‌وکار یا راه‌اندازی یک واحد اقتصادی نیست، بلکه تجلی اراده انسان برای ساختن، تغییر دادن، خلق فرصت و تبدیل محدودیت‌ها به امکان است. در روزگاری که اقتصاد‌ها با سرعتی بی‌سابقه در حال دگرگونی هستند، ملت‌ها بیش از هر زمان دیگری نیازمند اندیشه‌های نو، جسارت در تصمیم‌گیری، مهارت‌آموزی مستمر و فرهنگ کار مولد هستند؛ و این همان نقطه‌ای است که کارآفرینی به عنوان قلب تپنده توسعه، خود را نشان می‌دهد.

گاهی برای خارج کردن یک نفر از سازمان، لازم نیست حکم اخراج صادر شود. کافی است کم‌کم از دایره تصمیم‌ها کنار گذاشته شود، مسوولیت‌هایش کاهش پیدا کند، دیگر به جلسات مهم دعوت نشود و فرصت‌های رشد و دیده‌ شدن یکی پس از دیگری از او گرفته شود.

علاوه بر تمامی موارد فوق، یکی از ارکان پنهان، اما تعیین‌کننده موفقیت، گوش دادن فعال به صدای مشتری و اتخاذ رویکردی مشتری‌مدارانه فراتر از شعار‌های بازاریابی است.

در پژوهشی جدید درباره دانشجویان پرستاری، مسئله آمادگی برای ورود به بازار کار مورد توجه قرار گرفته است؛ موضوعی که تنها به یافتن شغل محدود نیست و با مهارت، نگرش و توانایی تصمیم‌گیری حرفه‌ای ارتباط دارد.