افزایش تعداد فارغ‌التحصیلان بدون توجه به نیاز جامعه، ارزش اجتماعی ایجاد نمی‌کند

به گزارش بازارکار به نقل از ایسنا، محمداسماعیل قیداری در مراسم رونمایی از داروی «سیترولیز-K» در بیمارستان لبافی نژاد با اشاره به تغییر مأموریت دانشگاه‌ها در نسل‌های مختلف دانشگاهی گفت: ماموریت دانشگاه مانند گذشته، توانمندسازی جامعه است، اما امروز توانمندسازی جامعه صرفاً از مسیر آموزش و تولید دانش نمی‌گذرد، بلکه دانشگاه باید بتواند مسائل و نیازهای جامعه را شناسایی و برای حل آنها اقدام کند.

وی افزود: دانشگاه امروز باید مولد «علم نافع» باشد؛ یعنی علمی تولید کند که به سلامت بیشتر، بهبود کیفیت زندگی و کاهش مشکلات مردم منجر شود. علم نافع باید کمک کند انسان‌ها از نظر جسمی و روحی سالم‌تر و راحت‌تر زندگی کنند و سطح رفاه اجتماعی نیز افزایش یابد.

رئیس دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی با اشاره به تفاوت مأموریت دانشگاه‌ها در نسل‌های مختلف اظهار کرد: دانشگاه نسل اول بیشتر دانش‌ محور و مأموریت اصلی آن آموزش بود؛ در دانشگاه نسل دوم، پژوهش نیز به آموزش اضافه شد و دانشگاه پژوهش‌محور شد؛ دانشگاه نسل سوم نیز با محوریت کارآفرینی شکل گرفت و در کنار آموزش و پژوهش، ایجاد کار و اشتغال را دنبال کرد.

قیداری ادامه داد: در دانشگاه نسل چهارم، موضوع مسئولیت اجتماعی دانشگاه اهمیت بسیار زیادی پیدا می‌کند. مسئولیت اجتماعی دانشگاه به این معناست که دانشگاه باید نیازهای جامعه را احصا کند، بر اساس این نیازها پژوهش انجام دهد و بهترین راه‌حل‌ها را برای رفع مشکلات ارائه کند.

وی با تاکید بر ضرورت نیازمحور شدن آموزش عالی گفت: امروز حتی پذیرش دانشجو و تعریف رشته‌های تحصیلی، به‌ویژه در مقاطع تحصیلات تکمیلی، باید بر اساس نیازهای جامعه انجام شود. ابتدا باید نیاز جامعه را شناسایی کنیم و سپس متناسب با آن، برای تربیت نیروی انسانی و انجام پژوهش برنامه‌ریزی کنیم.

رئیس دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی با انتقاد از نگاه صرفاً کمی به توسعه آموزش عالی اظهار کرد: این تصور که هرچه تعداد دانشجویان و فارغ‌التحصیلان بیشتر باشد، وضعیت بهتر است، دیگر با واقعیت‌های امروز جامعه و دنیا سازگار نیست. افزایش تعداد نیروی انسانی به‌تنهایی ارزش اجتماعی ایجاد نمی‌کند و اگر این افزایش بدون توجه به نیازهای واقعی جامعه باشد، می‌تواند پیامدهای اجتماعی و اقتصادی به دنبال داشته باشد.

قیداری ادامه داد: برای مثال، در برخی رشته‌های تخصصی پزشکی باید بررسی کنیم که جامعه به چه تعداد نیروی متخصص نیاز دارد و بر همان اساس برای تربیت نیروی انسانی برنامه‌ریزی کنیم. اینکه بدون توجه به نیازها، صرفاً ظرفیت‌های آموزشی را افزایش دهیم، می‌تواند جامعه را با یک اکوسیستم نامتوازن مواجه کند که آثار اجتماعی، اقتصادی و روانی آن بسیار گسترده خواهد بود.

وی با اشاره به ضرورت بررسی پیامدهای توسعه آموزش عالی در کشور گفت: ما باید درباره توسعه آموزش عالی که طی سال‌های گذشته در کشور اتفاق افتاده است، پژوهش کنیم و ببینیم چه مشکلاتی را حل کرده و چه تبعاتی داشته است. واقعیت این است که دستاوردهای بزرگی در حوزه آموزش عالی داشته‌ایم، اما در کنار آن، نیروهایی نیز با کیفیت پایین‌تر یا در رشته‌هایی تربیت شده‌اند که جامعه به آنها نیاز نداشته است و در نتیجه، بخشی از این افراد با وجود داشتن مدرک، در زندگی و مسیر شغلی خود با مشکلاتی مواجه شده‌اند.

رئیس دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی تأکید کرد: باید توجه کنیم که این نیاز جامعه است که تعیین می‌کند دانشگاه چه باشد و چه مأموریتی داشته باشد. دانشگاه نیز باید بر اساس نیازهای شناسایی‌شده، پژوهش انجام دهد و پژوهش را در مسیر رفع نیازها و مشکلات جامعه قرار دهد.

وی تولید داروی «سیترولیز-K» را نمونه‌ای از این رویکرد دانست و گفت: کاری که امروز برای رونمایی از آن در این جلسه حضور داریم، می‌تواند یکی از مصادیق همین رویکرد باشد. مشکلی در جامعه وجود داشت و افرادی با سنگ‌های دستگاه ادراری مواجه بودند و پیشگیری از آن نیز با محدودیت‌هایی همراه بود؛ بنابراین پژوهشگران برنامه‌ریزی کردند، روی این موضوع کار کردند و محصولی را به جامعه معرفی کردند که امیدواریم در مراحل بالینی نیز موفق باشد و بتواند بخشی از مشکلات جامعه را حل کند.

قیداری با قدردانی از دکتر بصیری و همکاران وی در انجام این پژوهش اظهار کرد: از دکتر بصیری، همکاران و پژوهشگران دانشگاه و همه کسانی که در این فرآیند همکاری کردند، تشکر می‌کنم. انجام چنین کارهایی نیازمند تمرین و تجربه است و باید این مسیر را ادامه دهیم.

وی افزود: باید با انجام چنین پروژه‌هایی تجربه و اعتمادبه‌نفس پیدا کنیم تا بتوانیم کارهای بزرگ‌تری انجام دهیم. کشور ما خوشبختانه از نیروی انسانی بزرگی برخوردار است و افراد باهوش، توانمند، خلاق و باکیفیت در کشور کم نیستند؛ بنابراین باید زمینه را فراهم کنیم تا این افراد بتوانند در خدمت مردم قرار گیرند و به کاهش مشکلات جامعه کمک کنند.

رئیس دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی در پایان با ابراز خرسندی از حضور در مراسم رونمایی از این محصول گفت: امیدوارم این مسیر با قوت ادامه پیدا کند و شاهد تولید محصولات بیشتری باشیم که نتیجه آن مستقیماً به بهبود زندگی و سلامت مردم منجر شود.