تلاش برای جبران کمبود ۷۰۰۰ مراقب سلامت در مدارس

بازارکار - محیط مدارس به‌عنوان بستر اصلی رشد و یادگیری دانش‌آموزان، نیازمند مراقبت‌های مستمر بهداشتی و پیشگیرانه است؛ مسائلی از آموزش بهداشت فردی و سلامت دهان و دندان گرفته تا چالش‌های رایجی همچون شیوع شپش سر که اهمیت حضور نیروی انسانی متخصص را دوچندان می‌کند. با این حال، در شرایطی که بر اساس مصوبه هیئت وزیران باید به ازای هر ۴۸۰ دانش‌آموز دوره‌ ابتدایی یک مراقب سلامت در مدرسه حضور داشته باشد، آمارها از فعالیت تنها حدود ۷۰۰۰ مراقب سلامت در سراسر کشور حکایت دارد.

محمد جعفری، مدیرکل تربیت بدنی و سلامت وزارت آموزش و پرورش، با اشاره به این شکاف عمیق نیروی انسانی، از برنامه‌ریزی برای جبران کمبودها تا پایان برنامه هفتم توسعه خبر می‌دهد. وزارتخانه در این مسیر دو راهکار اصلی شامل جذب سالانه حدود ۱۰۰۰ نیرو از طریق سهمیه دانشگاه فرهنگیان و علوم پزشکی و همچنین امکان تغییر سمت کارکنان دارای تحصیلات مرتبط دانشگاهی نظیر زیست‌شناسی، فیزیولوژی و پرستاری را دنبال می‌کند. با این وجود، کمبود مراقب سلامت ابعادی فراتر از آمار دارد و مستقیماً استمرار آموزش‌های بهداشتی و شناسایی به‌موقع مشکلات سلامت جسمی و روانی دانش‌آموزان را تحت‌الشعاع قرار می‌دهد.

در مواجهه با این کمبود ساختاری، آموزش و پرورش ناگزیر به فعال‌سازی سایر ظرفیت‌های درون‌مدرسه‌ای شده است؛ به‌طوری‌که طی سال گذشته نزدیک به ۶۰ هزار آموزگار پایه دوره‌های آموزشی سلامت را سپری کرده و در کنار استفاده از دانش‌آموزان تحت عنوان «سفیران سلامت» در حوزه‌های بهداشت، تغذیه و محیط زیست، بخشی از بار آموزش‌های همگانی را به دوش می‌کشند. با این حال، در خصوص امکان‌سنجی استفاده از ظرفیت ارزشمند نیروهای بازنشسته برای جبران این خلاء، موانع قانونی دست‌وپاگیرست؛ چرا که فعالیت‌های بهداشتی در ساختار اداری مشمول عناوین آموزشی نبوده و امکان پرداخت حق‌التدریس برای همکاری داوطلبانه یا موقت بازنشستگان وجود ندارد.

تداوم این وضعیت نشان می‌دهد که تأمین سلامت در محیط‌های آموزشی نیازمند فرآیندی فراتر از اقدامات مقطعی و نیازمند عزم جدی برای رفع چالش‌های منابع انسانی، هموار کردن ضوابط به‌کارگیری نیروهای باتجربه و تقویت مشارکت همه‌جانبه ارکان مدرسه است تا دانش‌آموزان در فضایی ایمن‌تر و سالم‌تر به تحصیل بپردازند.