سرمایه، فناوری و بازار؛ سه چالش اصلی کشاورزی کشور

به گزارش بازارکار، ایرج حیدری در گفت‌و‌گو با  ایمنا اظهار کرد: بخش کشاورزی امروز با مجموعه‌ای از چالش‌های ساختاری و اقتصادی روبه‌رو است که رفع آنها نیازمند برنامه‌ریزی علمی، سیاست‌گذاری منسجم و مشارکت همه دستگاه‌های مرتبط است؛ چالش‌هایی که اگر به‌صورت ریشه‌ای مدیریت نشوند، بر امنیت غذایی، اشتغال و اقتصاد کشور تأثیر مستقیم خواهند گذاشت.

وی با اشاره به سرمایه‌پذیر نبودن محیط کشاورزی افزود: یکی از مهم‌ترین دغدغه‌های فعالان این بخش، دشواری جذب سرمایه و پایین بودن انگیزه سرمایه‌گذاری در فعالیت‌های کشاورزی است. افزایش ریسک تولید، نوسانات بازار، بازگشت دیرهنگام سرمایه و محدودیت‌های اقتصادی موجب شده است جریان ورود سرمایه به این بخش با موانعی جدی روبه‌رو باشد.

رئیس سازمان نظام مهندسی کشاورزی و منابع طبیعی استان اصفهان با تأکید بر اهمیت دانش و فناوری در آینده کشاورزی تصریح کرد: اگرچه تولید فناوری در کشور رشد قابل توجهی داشته است، اما ضریب نفوذ دانش و فناوری‌های نوین در عرصه‌های تولید هنوز با وضعیت مطلوب فاصله دارد. توسعه کشاورزی دانش‌بنیان زمانی محقق می‌شود که انتقال دانش از مراکز علمی به مزارع و واحد‌های تولیدی با سرعت و کیفیت بیشتری انجام شود.

حیدری ادامه داد: تغییرات اقلیمی، کاهش منابع آب، افت کیفیت خاک و محدودیت منابع پایه، امکان توسعه افقی کشاورزی را از بین برده است؛ از این رو، تنها راه افزایش تولید، ارتقای بهره‌وری، استفاده از فناوری‌های نوین، مدیریت علمی منابع و حرکت به سمت کشاورزی هوشمند است.

وی با اشاره به فاصله میان نظام تولید و بازار گفت: در بسیاری از موارد، تولیدکنندگان محصولات کشاورزی با وجود تولید باکیفیت، به دلیل ضعف نظام بازاریابی، نبود زنجیره ارزش منسجم و نوسانات بازار، از منافع اقتصادی مناسب برخوردار نمی‌شوند. ایجاد توازن میان تولید و بازار یکی از مهم‌ترین پیش‌نیاز‌های پایداری اقتصاد کشاورزی است.

رئیس سازمان نظام مهندسی کشاورزی و منابع طبیعی استان اصفهان با بیان اینکه پایین بودن قابلیت نقدشوندگی دارایی‌های بخش کشاورزی نیز از دیگر چالش‌هاست، افزود: سرمایه‌های موجود در این بخش بیشتر به‌صورت زمین، تأسیسات و تجهیزات است و امکان تبدیل سریع آنها به نقدینگی برای توسعه فعالیت‌ها یا مقابله با بحران‌ها، محدود است.

حیدری نبود بازار منسجم برای عرضه محصولات سالم را از دیگر مشکلات این حوزه برشمرد و گفت: با وجود افزایش تقاضای جامعه برای محصولات سالم و استاندارد، هنوز زیرساخت‌های لازم برای تولید، عرضه، توزیع و شناسنامه‌دار کردن این محصولات به شکل گسترده فراهم نشده است و این موضوع نیازمند همکاری دستگاه‌های اجرایی، بخش خصوصی و نهاد‌های نظارتی است.

وی با اشاره به ظرفیت مغفول پسماند‌های کشاورزی اظهار کرد: سالانه حجم قابل توجهی از پسماند‌های کشاورزی بدون استفاده مناسب از بین می‌رود، در حالی که این منابع می‌توانند در تولید خوراک دام، کود‌های آلی، صنایع تبدیلی، انرژی‌های تجدیدپذیر و حتی تولید محصولات صادراتی نقش مؤثری ایفا کنند و ارزش افزوده قابل توجهی برای اقتصاد کشاورزی ایجاد کنند.

رئیس سازمان نظام مهندسی کشاورزی و منابع طبیعی استان اصفهان تأکید کرد: عبور از چالش‌های موجود نیازمند تقویت سرمایه‌گذاری، توسعه فناوری، اصلاح ساختار بازار، حمایت از تولید دانش‌بنیان، مدیریت بهینه منابع طبیعی و تکمیل زنجیره ارزش محصولات کشاورزی است؛ مسیری که می‌تواند ضمن افزایش درآمد کشاورزان، بهره‌وری، امنیت غذایی و تاب‌آوری بخش کشاورزی را نیز ارتقا دهد.