تازه ها
صادرات مهارت؛ راهی به سوی اشتغال پایدار؟
استان ایلام با برخورداری از مرز مشترک ۴۳۰ کیلومتری با کشور عراق و همجواری با استانهای صنعتی و در حال توسعه این کشور، سالهاست با معضل بیکاری به ویژه در میان جوانان تحصیلکرده و ماهر دستوپنجه نرم میکند.
نرخ بیکاری در این استان همواره بالاتر از میانگین کشوری بوده و همین موضوع، مسئولان را بر آن داشته تا به دنبال راهکارهای نوین برای ایجاد اشتغال پایدار باشند. در این میان، صادرات مهارت به عراق به عنوان یک استراتژی جدید مطرح شده است؛ راهکاری که بر اساس آن، نیروی انسانی ماهر و آموزشدیده ایلامی با شناسایی نیازهای بازار کار همسایه غربی، به این کشور اعزام میشوند.
این ایده، اگرچه در نگاه اول میتواند به کاهش بیکاری و ورود ارز به استان کمک کند، اما مانند هر راهکار دیگری، مزایا و معایب خاص خود را دارد که نیازمند بررسی دقیق و کارشناسی است.
نیاز روزافزون عراق به نیروی کار ماهر
بررسیهای میدانی و سفرهای مسئولان استان به عراق نشان میدهد که این کشور در بخشهای مختلف، به ویژه در حوزههای ساختوساز، نوسازی شهری و مرمت ابنیه تاریخی، به شدت نیازمند نیروی انسانی ماهر است.
سارا فلاحی نماینده مردم ایلام در مجلس شورای اسلامی، با اشاره به دو سفر چندی قبل خود به کشور عراق و بررسی نیازهای بازار کار این کشور، اظهار کرد: استان ایلام میتواند با شناسایی دقیق این نیازها و تدوین یک بسته منسجم مهارتی، جوانان آموزشدیده خود را برای فعالیت در پروژههای عمرانی این کشور آماده کند که این امر علاوه بر اشتغالزایی، زمینه ورود ارز به استان را نیز فراهم خواهد کرد.
زیرساختهای مهارتآموزی ایلام؛ آماده برای صادرات مهارت
حمیدرضا رئیسی مدیرکل آموزش فنی و حرفهای استان ایلام، از راهاندازی دپارتمان مهارت در مرز مهران به منظور ارائه آموزشهای مهارتی به متقاضیان کشور عراق خبر داد.
وی افزود: این ادارهکل آمادگی دارد تا مربی به شهرستان بدره عراق اعزام کند و حتی خوابگاه شبانهروزی برای آموزش کارآموزان اختصاص دهد، در حال حاضر آموزشهای مهارتی در حوزههایی همچون نفت، جوشکاری صنعتی، برق صنعتی و ابزار دقیق در مراکز سطح استان ارائه میشود.
دیپلماسی مهارت؛ از آموزش تا اعزام
رویکرد جدید مسئولان استان، فراتر از آموزش صرف است و بر دیپلماسی مهارت تأکید دارد. مدیرکل آموزش فنی و حرفهای ایلام در جلسه دیپلماسی مهارت با حضور فرماندار شهر بدره عراق، بر تقویت ارتباطات دوسویه با این کشور تأکید کرد. همچنین در سفر معاون وزیر و رئیس سازمان آموزش فنی و حرفهای کشور به استان ایلام، تفاهمنامه همکاری با استاندار واسط عراق در راستای ارائه آموزشهای مهارتی منعقد شد. این اقدامات نشاندهنده عزم جدی برای تبدیل ایلام به هاب مهارتآموزی و اعزام نیروی کار به عراق است.
ضرورت تدوین بسته جامع مهارتی
علی رشیدی مدیرکل تعاون، کار و رفاه اجتماعی استان ایلام نیز با اشاره به چالش جدی بیکاری در این استان، اعزام نیروی کار ماهر به بازار کار عراق را یک راهکار استراتژیک دانست.
وی خاطرنشان کرد: با توجه به توسعه صنایع در استانهای همجوار عراق، اگر رایزنیهای لازم در سطح مسئولان ارشد ملی با دولت عراق صورت گیرد، میتوان بخشی از بیکاری جوانان ماهر ایلام را از طریق صادرات نیروی کار مرتفع کرد. وی همچنین بر ضرورت شفافسازی در فرآیند جذب نیرو و پایان دادن به استخدامهای سفارشی و روابطمحوری تأکید کرد.
نمایشگاههای تخصصی؛ پلی برای معرفی توانمندیهای مهارتی
استاندار ایلام از برنامهریزی برای برگزاری نمایشگاههای تخصصی عرضه محصولات هنرمندان و کارآموزان فنی و حرفهای در استانهای هممرز عراق و نیز راهاندازی نمایشگاه دائمی این تولیدات در ایلام خبر داده است. این نمایشگاهها میتوانند بهعنوان پلی برای معرفی توانمندیهای مهارتی جوانان ایلامی به بازار کار عراق عمل کنند و زمینهساز جذب نیروی کار ماهر در پروژههای مختلف این کشور شوند.
خوب یا بد؟ ارزیابی مزایا و معایب صادرات مهارت
صادرات مهارت به عراق، مانند هر راهکار اقتصادی دیگری، دارای مزایا و معایبی است که باید با نگاهی واقعبینانه به آن پرداخت.
مزایا
نخستین و مهمترین مزیت این طرح، کاهش نرخ بیکاری در استان ایلام است. با توجه به اینکه نرخ بیکاری در این استان همواره بالاتر از میانگین کشوری بوده، اعزام نیروی کار ماهر به عراق میتواند به طور مستقیم به اشتغالزایی برای جوانان کمک کند.
دومین مزیت، ورود ارز به استان است، نیروهای اعزامی به عراق در ازای کار خود دستمزد دریافت میکنند و بخشی از این درآمدها به استان سرازیر میشود که میتواند به رونق اقتصادی منطقه کمک کند.
سومین مزیت، ارتقای مهارتهای نیروی کار است. حضور در پروژههای عمرانی عراق، فرصتی برای کسب تجربه و مهارتهای جدید فراهم میکند که میتواند در بازگشت به استان، به بهبود کیفیت نیروی کار کمک کند.
معایب
در مقابل، یکی از مهمترین معایب این طرح، خطر خروج نخبگان و نیروهای ماهر از استان است. اگر نیروهای آموزشدیده ایلامی به طور دائم در عراق مشغول به کار شوند، ممکن است استان با کمبود نیروی متخصص در برخی حوزهها مواجه شود. دومین عیب، وابستگی اقتصاد استان به بازار کار عراق است. اگر به هر دلیل، بازار کار عراق دچار رکود شود یا سیاستهای این کشور در قبال نیروی کار خارجی تغییر کند، نیروهای اعزامی ممکن است با مشکل مواجه شوند. سومین عیب، نبود تضمینهای قانونی و حقوقی برای نیروهای اعزامی است. در حال حاضر، سازوکار مشخصی برای تضمین حقوق و مزایای نیروهای اعزامی به عراق وجود ندارد و این موضوع میتواند به بروز مشکلاتی برای آنان منجر شود.
چالشها و راهکارها
با وجود ظرفیتهای فراوان، صادرات مهارت به عراق با چالشهایی نیز مواجه است. از جمله این چالشها میتوان به نبود بسته جامع مهارتی متناسب با نیاز بازار کار عراق، ضعف در رایزنیهای دیپلماتیک برای تسهیل اعزام نیروی کار، و نبود سامانهای شفاف برای جذب و اعزام نیرو اشاره کرد. مدیرکل کار ایلام با انتقاد از عدم سرمایهگذاری شرکت سرمایهگذاری تأمین اجتماعی (شستا) در استان، از نمایندگان مجلس خواسته تا برای ایجاد مجموعههای صنعتی جهت جذب نیروی ماهر، با این شرکت رایزنی کنند.
برای رفع این چالشها، راهکارهایی پیشنهاد میشود. نخست، تدوین یک بسته مهارتی منسجم با همکاری سازمان فنی و حرفهای، دانشگاهها و بخش خصوصی، متناسب با نیازهای واقعی بازار کار عراق. دوم، تقویت دیپلماسی مهارت در سطح ملی برای تسهیل فرآیند اعزام نیروی کار و اخذ مجوزهای لازم. سوم، راهاندازی سامانهای شفاف برای ثبتنام و اعزام نیروهای ماهر به منظور جلوگیری از روابطمحوری. چهارم، ایجاد کمیسیون تخصصی اشتغال و کارآفرینی در مجلس برای رفع خلأهای قانونی در حوزه اشتغال؛ و پنجم، برگزاری نمایشگاههای تخصصی و رویدادهای مشترک اقتصادی با استانهای همجوار عراق برای معرفی توانمندیهای استان.
صادرات مهارت به عراق، به عنوان یک راهکار نوین و کارآمد، میتواند به کاهش نرخ بیکاری در استان ایلام و ایجاد اشتغال پایدار برای جوانان این منطقه کمک کند. با توجه به نیاز روزافزون عراق به نیروی کار ماهر در حوزههای ساختوساز، نوسازی شهری و مرمت ابنیه تاریخی، و همچنین وجود زیرساختهای مناسب مهارتآموزی در ایلام، این استان میتواند به عنوان یک قطب اعزام نیروی کار ماهر به عراق مطرح شود.
ارسال نظرات