صدای شاغلان پلتفرمی باید در سیاست‌گذاری‌های کار و تأمین اجتماعی شنیده شود

به گزارش بازارکار از روابط عمومی مؤسسه کار و تأمین اجتماعی، صادقی‌فر در نشست «صدای شاغلان؛ تجربه زیسته، مسائل و مطالبات بیمه‌ای» که دوشنبه ۱۸ آبان ۱۴۰۵ با همکاری مؤسسه عالی پژوهش تأمین اجتماعی و به میزبانی مؤسسه کار و تأمین اجتماعی برگزار شد، مسائل شاغلان پلتفرمی را از دغدغه‌های دیرپای جامعه کار و تولید دانست و بر ضرورت پاسخ‌گویی سیاست‌گذاران به این مطالبات تأکید کرد.

وی با اشاره به گسترش اقتصاد پلتفرمی و تأثیر فناوری‌های نوین، از جمله هوش مصنوعی، بر اشتغال اظهار داشت: اقتصاد و اشتغال پلتفرمی از ضرورت‌های دنیای امروز است و تحولات این حوزه، توجه به مهارت‌های جدید و بازنگری در شیوه‌های حمایت از شاغلان را ضروری می‌کند.

رئیس مؤسسه کار و تأمین اجتماعی، حضور ذی‌نفعان در کنار پژوهشگران، استادان و مسئولان را از ویژگی‌های مهم این نشست دانست و افزود: شاغلان این حوزه باید فرصت داشته باشند دیدگاه‌ها، تجربه‌ها و نگرانی‌های خود درباره امنیت شغلی و آینده‌شان را بیان کنند تا صدای آنان در فرایند تصمیم‌گیری شنیده شود.

صادقی‌فر همچنین با اشاره به ابهام در شناسایی روابط کار در برخی فعالیت‌های پلتفرمی، تصریح کرد: ممکن است فردی روزانه ساعات طولانی برای یک مجموعه کار کند، اما رابطه کارگری او همچنان احراز نشده باشد. از این رو، روشن شدن رابطه کارگر و کارفرما و توجه به تشکل‌یابی شاغلان این حوزه باید در دستور کار قرار گیرد.

وی تفاوت الگو‌های کاری نسل جدید با ساختار‌های متعارف اشتغال را موضوعی مهم برای سیاست‌گذاری دانست و بر ضرورت شناخت این تفاوت‌ها و توجه به واقعیت‌های فعالیت اقتصادی آنان تأکید کرد.

رئیس مؤسسه کار و تأمین اجتماعی، با قدردانی از پیگیری‌های مؤسسه عالی پژوهش تأمین اجتماعی، به طرح این مباحث در دبیرخانه همایش ملی کار نیز اشاره کرد و از آمادگی مؤسسه برای تداوم گفت‌و‌گو‌های تخصصی با حضور پژوهشگران، مسئولان، تشکل‌های کارگری و کارفرمایی و شاغلان پلتفرمی خبر داد.

در ادامه نشست، دکتر مشیری با تشریح اهداف سلسله‌نشست‌های بیمه مشاغل پلتفرمی، بر مستندسازی دیدگاه‌ها و تجربه‌های مطرح‌شده تأکید کرد. وی توضیح داد که این مباحث با هدف فراهم کردن پشتوانه پژوهشی برای تصمیم‌گیری سازمان تأمین اجتماعی و وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی گردآوری می‌شود.

مهدی نجارزاده، کارشناس توسعه روابط بین‌الملل سازمان تأمین اجتماعی، نیز در ارائه‌ای درباره استاندارد‌های کار شایسته در اقتصاد پلتفرمی، موضوعاتی، چون حقوق بنیادین کار، ایمنی و بهداشت شغلی، شفافیت تصمیم‌های الگوریتمی، حفاظت از داده‌های شخصی و دسترسی شاغلان به حمایت‌های اجتماعی را تشریح کرد.

وی با اشاره به نوسان درآمد، فعالیت هم‌زمان افراد در چند پلتفرم و تنوع روابط کاری، تأکید کرد که سازوکار‌های متعارف بیمه‌ای به‌تنهایی پاسخ‌گوی همه مسائل این حوزه نیستند و باید راهکار‌هایی متناسب با ویژگی‌های اقتصاد پلتفرمی طراحی شود.

بخش دیگری از نشست به بیان تجربه‌های شاغلان اختصاص داشت. یکی از آزادکاران حوزه طراحی سایت، نبود سابقه بیمه را علاوه بر محرومیت از حمایت اجتماعی، مانعی برای اثبات سابقه حرفه‌ای خود دانست. یکی از رانندگان تاکسی اینترنتی نیز با اشاره به هزینه‌های نگهداری و استهلاک خودرو و دشواری پیگیری درخواست‌ها، خواستار اختصاص بخشی از درآمد پلتفرم‌ها به حمایت بیمه‌ای از رانندگان شد.

نماینده سازمان نظام صنفی رایانه‌ای در این نشست، بر تنوع فعالیت آزادکاران و ضرورت شناخت نیاز‌های آنان تأکید کرد و پیشنهاد داد از ظرفیت تشکل‌ها و ابزار‌های دیجیتال برای گردآوری تجربه‌ها، دریافت پیشنهاد‌ها و بررسی پیش‌نویس مقررات استفاده شود.

همچنین نماینده سازمان تأمین اجتماعی، با تشریح تفاوت مدل‌های فعالیت پلتفرمی، نبود وحدت رویه و دشواری تعیین رابطه کارگر و کارفرما را از چالش‌های اجرایی این حوزه برشمرد و بررسی راهکار‌های مبتنی بر درآمد و تراکنش‌های افراد را به‌عنوان یکی از پیشنهاد‌های قابل‌مطالعه مطرح کرد.

در گفت‌و‌گو‌های پایانی نیز بر ضرورت هماهنگی دستگاه‌های مسئول، مشارکت تشکل‌ها، بررسی تناسب قوانین با شکل‌های جدید اشتغال و حفظ ظرفیت اشتغال‌زایی و بهره‌وری اقتصاد پلتفرمی تأکید شد.

این نشست، دومین برنامه از سلسله‌نشست‌های «بیمه مشاغل پلتفرمی» بود که با هدف شنیدن تجربه زیسته و مطالبات شاغلان و بررسی راهکار‌های گسترش پوشش بیمه‌ای آنان برگزار شد