شرایط اشتغال زایی در استان نیازمند بازنگری است

یزد یکی از استان های صنعتی کشور است که برای تعداد زیادی از مهاجران غیربومی و اتباع بیگانه اشتغال ایجاد کرده اما از سوی دیگر، فارغ التحصیلان زیادی در استان بیکار هستند که آمار بیکاری را بالا برده است. البته جنس بیکاری در استان بسیار مهم است؛ برخی عقیده دارند افرادی که بر اساس آمارگیری خود را بیکار معرفی کردند، افراد شاغلی هستند که در جستجوی شغل بهتری هستند یا افرادی هستند که از شغل خود ناراضی هستند.

در حال حاضر نرخ بیکاری استان ۱۱.۸۹ درصد است که این نرخ بیشتر متاثر از بیکاری بانوان فارغ التحصیلی است که با نرخ بیکاری ۲۸.۸ درصد، بالاترین نرخ بیکاری بانوان کشور را دارند وگرنه نرخ بیکاری آقایان استان شش درصد است و استان حتی در بعضی شهرستان ها در تامین نیروی کار مرد کارگر ساده در واحدهایی که امکان توسعه دارند، با کمبود نیرو هم مواجه است.

نرخ بیکاری استان یزد بر اساس آخرین آمارگیری فصلی در زمستان ۱۴۰۰ نسبت به زمستان ۱۳۹۹ کاهش یافته اما با توجه به صنعتی بودن استان یزد، تک رقمی شدن نرخ بیکاری دور از انتظار نیست اما باید به سمتی برویم که به جای ایجاد اشتغال برای نیروی کار ساده که عمدتا از سوی افراد غیربومی اشغال می شود، به سمت اشتغال دانش بنیان برای فارغ التحصیلان دانشگاهی که عمدتا بومی هستند، پیش برویم تا هم از مهاجرت آنها جلوگیری شود و هم در کاهش نرخ بیکاری استان موثر باشد. افتتاح کارخانه های فناوری نوآوری اقدامی موثر در این زمینه است.

دولت در این راستا برنامه اشتغال ۱۸ هزار و ۹۰۰ نفری را در جلسه شورای برنامه ریزی استان مصوب و به دستگاه‌های متولی ابلاغ کرده و تعهدات هر دستگاهی نیز مشخص شده و در سامانه رصد نیز ثبت می شود. برنامه ریزی امسال با دو رویکرد افزایش اشتغال بانوان فارغ التحصیل و افزایش اشتغال افراد بومی استان واقع شده که اگر دستگاه‌ها با برنامه ریزی به این سمت بیایند، برای شش هزار و ۵۰۰ نفر از ۱۸ هزار و ۹۰۰ نفر ظرفیت در نظر گرفته شده از بانوان بیکار استان شغل ایجاد می شود که چهار درصد کاهش نرخ بیکاری را به دنبال خواهد داشت.

مدیریت استان برای اشتغال شاخص بندی انجام داده است. هر چند ظرفیت ایجاد ۱۸ هزار و ۹۰۰ نفر شغل جدید برای استان در نظر گرفته شده اما به نظر می رسد که ظرفیت استان یزد بیش از این است از اینرو دو هزار ظرفیت بیشتر برای استان در نظر گرفته شده و دو هزار نفر بیشتر در سامانه رصد ثبت شده است. در شرایطی که آمار نشان از نرخ بیکاری دارد، آیا آمار مقرری بگیران بیمه بیکاری نیز این آمار را تائید می کند.

در دوران کرونا از سال ۹۹ بیشترین تاثیر مشاغل استان در حوزه مشاغل صنفی، خدماتی به ویژه خدمات گردشگری بود و صنایع کمترین تاثیر را داشتند از اینرو بیشترین مقرری بگیران نرخ بیکاری از حوزه صنفی و خدماتی بودند و تعدیل نیرو در این بخش زیاد بود و با اعلام دولت مبنی بر پرداخت حقوق به بیکاران، ۱۷ هزار نفر ثبت نام کردند اما در پایان سال تعداد آنها به سه هزار و ۲۵۸ نفر کاهش یافت.

دولت چند ماه خسارت وارده از کرونا را حتی اگر سابقه کار کارگر کمتر از یک سال بود، جبران کرد، اما از سال بعد قانون اداره کار، ملاک پرداخت مقرری بیمه بیکاری قرار گرفت و تعداد مقرری بگیران باز به دو هزار و ۷۰۰ نفر کاهش یافت و اکنون آخرین آمار ۲ هزار و ۳۷۴ نفر است که روند کاهشی را نشان می دهد و گویای این است که افراد جذب بازار کار شدند.